Adhyaya 159

Verse 1

इत्य् आग्नेये महापुराणे स्रावाद्यशौचं नाम अष्टपञ्चाशदधिकशततमो ऽध्यायः अथैकोनषष्ट्यधिकशततमो ऽध्यायः असंस्कृतादिशौचं पुष्कर उवाच संस्कृतस्यासंस्कृतस्य स्वर्गो मोक्षो हरिम्मृतेः अस्थ्नाङ्गङ्गाम्भसि क्षेपात् प्रेतस्याभ्युदयो भवेत्

Sa gayon, sa Agni Mahāpurāṇa, nagwakas ang kabanata 158 na tinatawag na “Karumihang nagsisimula sa mga pag-agos ng katawan.” Ngayon ay nagsisimula ang kabanata 159: “Paglilinis hinggil sa hindi pa napapabanal sa mga ritwal (asaṃskṛta) at mga kaugnay na kaso.” Sinabi ni Puṣkara: “Para sa napabanal na (saṃskṛta) at sa hindi (asaṃskṛta), may pag-abot sa langit at maging sa mokṣa, sa pamamagitan ng pag-alaala kay Hari sa oras ng kamatayan. Sa paghahagis ng mga buto sa tubig ng Gaṅgā, ang espiritu ng yumao (preta) ay umaangat.”

Verse 2

आपात इति ख , छ च अननेप्येवमेवं स्यादित्यादिः, भोक्तुरेकमहोन्यथेत्यन्तः पाठः घ , झ , ञ पुस्तकत्रयेषु नास्ति गङ्गातोये नरस्यास्थि यावत्तावद्दिवि स्थतिः आत्मनस्त्यागिनां नास्ति पतितानां तथा क्रिया

Tala kritikal: Sa mga manuskritong kha at cha, nagsisimula ang pagbasa sa “āpāta…”. Ang bahaging “ananepyevamevaṃ syād…” at ang wakas na “bhokturekam aho'nyathā” ay wala sa tatlong manuskrito (gha, jha, ña). — (Taludtod:) Hangga’t ang buto ng tao ay nananatili sa tubig ng Gaṅgā, gayon din katagal siyang nananahan sa langit. Para sa mga tumalikod sa sarili (nagpakamatay) at gayundin sa mga nalugmok/napariwara (patita), hindi itinakda ang gayong ritwal na panglibing.

Verse 3

तेषामपि तथा गाङ्गे तोये ऽस्थ्नां पतनं हितं तेषां दत्तं जलं चान्नं गगने तत् प्रलीयते

Para sa kanila rin, kapaki-pakinabang ang paghulog ng mga buto sa tubig ng Gaṅgā; at ang tubig at pagkain na inihahandog para sa kanila—kung hindi inihahandog sa ganitong paraan—ay naglalaho sa himpapawid (walang bunga, hindi natatanggap).

Verse 4

अनुग्रहेण महता प्रेतस्य पतितस्य च नारायणबलिः कार्यस्तेनानुग्रहमश्नुते

Dahil sa dakilang habag, nararapat isagawa ang ritong Narāyaṇa-bali para sa espiritu ng yumao (preta), maging sa isang nalugmok (patita); sa pamamagitan ng ritong iyon, nakakamit ang banal na biyaya.

Verse 5

अक्षयः पुण्डरीकाक्षस्तत्र दत्तं न नश्यति पतनात्रायते यस्मात् तस्मात् पात्रं जनार्दनः

Si Puṇḍarīkākṣa (Viṣṇu) ay di-nasisira; ang handog na ibinigay doon (sa Kanya) ay hindi nawawala. Sapagkat inililigtas Niya ang tao mula sa pagbagsak na espirituwal, kaya si Janārdana ang pinakadapat paghandugan.

Verse 6

पततां भुक्तिमुक्त्यादिप्रद एको हरिर्ध्रुवं दृष्ट्वा लोकान् म्रियमाणान् सहायं धर्ममाचरेत्

Pagkakita na ang mga nilalang sa mga daigdig ay namamatay, dapat isagawa ang Dharma bilang sariling katulong. Sapagkat si Hari lamang ang tiyak na tagapagkaloob ng mga kaluguran, ng moksha (paglaya), at ng iba pa para sa mga nalulugmok.

Verse 7

मृतो ऽपि बान्धवः शक्तो नानुगन्तुं नरं मृतं जायावर्जं हि सर्वस्य याम्यः पन्था विभिद्यते

Kahit ang isang kamag-anak—kahit pumanaw na—ay hindi makasasama sa taong namatay; sapagkat ang timog na landas (daan patungo kay Yama) ng lahat ay naghihiwalay, maliban sa asawa.

Verse 8

धर्म एको व्रजत्येनं यत्र क्वचन गामिनं श्वः कार्यमद्य कुर्वीत पूर्वाह्णे चापराह्णिकं

Ang Dharma lamang ang sumasama sa taong naglalakbay saanman. Kaya ang gawain bukas ay gawin ngayon, at ang gawain sa hapon ay gawin na sa umaga.

Verse 9

न हि प्रतीक्षते मृत्युः कृतः वास्य न वा कृतं क्षेत्रापणगृहासक्तमन्यत्रगतमानसं

Hindi naghihintay ang Kamatayan—tapos man o hindi ang mga gawain—sa taong nakakapit sa bukid, pamilihan, at bahay, habang ang isip ay gumagala sa iba.

Verse 10

वृकीवीरणमासाद्य मृत्युरादाय गच्छति न कालस्य प्रियः कश्चिद् द्वेष्यश्चास्य न विद्यते

Kahit marating pa ang Vṛkīvīraṇa, dinadala ng Kamatayan ang (tao) at umaalis. Sapagkat ang Panahon ay walang paborito at wala ring kinapopootan.

Verse 11

आयुष्ये कर्मणि क्षीणे प्रसह्य हरिते जनं नाप्राप्तकालो म्रियते बिद्धः शरशतैर् अपि

Kapag naubos ang karma na sumusuporta sa haba ng buhay, sapilitang dinadala ng Panahon ang tao; ngunit ang hindi pa dumarating ang takdang oras ay hindi namamatay, kahit matusok ng daan-daang palaso.

Verse 12

कुशाग्रेणापि संस्पृष्टः प्राप्तकालो न जीवति पन्था विभज्यते इति ग धर्म एवेति ज औषधानि न मन्त्राद्यास्त्रायन्ते मृत्युनान्वितं

Kahit masagi lamang ng dulo ng talim na kuśa, ang dumating na ang takdang oras ay hindi na nabubuhay. Sinasabi, “nahati na ang landas,” ibig sabihi’y itinakda na ang takbo ng buhay; tunay na ang Dharma lamang ang nag-iingat. Hindi nakapagliligtas ang mga gamot, ni ang mga mantra at iba pa, sa taong nakabigkis na sa kamatayan.

Verse 13

वत्सवत् प्राकृतं कर्म कर्तारं विन्दति ध्रुवं अव्यक्तादि व्यक्तमध्यमव्यक्तनिधनं जगत्

Ang likás (prākṛta) na gawa ay tiyak na tumutunton sa gumawa nito—gaya ng guya na nakakahanap sa ina. Ang daigdig ay nagsisimula sa di-nahahayag (avyakta), may nahahayag (vyakta) sa gitna, at nagwawakas muli sa di-nahahayag.

Verse 14

कौमारादि यथा देहे तथा देहान्तरागमः नवमन्यद्यथा वस्त्रं गृह्णात्येवं शरीरिकं

Kung paanong sa iisang katawan ay dumaraan ang tao sa pagkabata at iba pang yugto, gayon din may pagpasok sa ibang katawan; at kung paanong kumukuha ng bagong kasuotang naiiba, gayon din ang may-katawang nilalang ay tumatanggap ng ibang katawan.

Verse 15

देही नित्यमबध्यो ऽयं यतः शोकं ततस्त्यजेत्

Sapagkat ang Sariling may katawan ay laging hindi nakagapos, kaya nararapat talikdan ang dalamhati.