Adhyaya 153
Dharma-shastraAdhyaya 15317 Verses

Adhyaya 153

Chapter 153 — Brahmacarya-āśrama-dharma (The Dharma of the Student Stage)

Inililipat ng kabanatang ito ang talakayan mula sa mga gawi ng maybahay tungo sa brahmacarya-āśrama-dharma, at inilalarawan ang dharma bilang kurikulum ng buong siklo ng buhay na nag-iingat sa kaayusang panlipunan at pag-akyat na espirituwal. Nagsisimula ito sa mga pamantayan sa tamang panahon ng paglikha (mga gabi ng ṛtu) at mga ritwal kaugnay ng paglilihi at pagdadalantao, saka tinatalakay ang mga saṃskāra sa kapanganakan: sīmanta, jātakarma, at nāmakarma, kabilang ang mga tuntunin ng pagbibigay-pangalan ayon sa varṇa. Ipinapaliwanag din ang mga ritwal sa maagang buhay gaya ng cūḍā-karman at ang takdang panahon ng upanayana ayon sa varṇa at hangganan ng edad, kasunod ang mga gamit at kasuotan ng mag-aaral—bigkis, balat, tungkod, damit, at upavīta—na binibigyang-diin ang kaangkupan at kaayusan. Itinatakda ang tungkulin ng guro: pagsasanay sa kalinisan, asal, mga tungkulin sa apoy, at pagsamba sa sandhyā. Sa praktikal na disiplina, binabanggit ang kahulugan ng direksiyon sa pagkain, araw-araw na handog na tulad ng agnihotra, at mga pagbabawal sa labis na aliw-panlipunan, karahasan, paninirang-puri, at mahalay na pananalita. Nagtatapos ang kabanata sa vedāsvīkaraṇa, dakṣiṇā, at paliligo ng pagtatapos, na inilalarawan ang brahmacarya bilang isang mahigpit na panatang-kaalaman na pinagtutugma ang pag-aaral ng śāstra at pagpipigil na moral.

Shlokas

Verse 1

इत्य् आग्नेये महापुराणे गृहस्थवृत्तयो नाम व्रिपञ्चाशदधिकशततमो ऽध्यायः अथ त्रिपञ्चाशदधिकशततमो ऽध्यायः ब्रह्मचर्याश्रमधर्मः पुष्कर उवाच धर्ममाश्रमिणां वक्ष्ये भुक्तिमुक्तिप्रदं शृणु षोडशर्तुनिशा स्त्रीणामाद्यस्तिस्रस्तु गर्हिताः

Sa gayon, sa Agni Mahāpurāṇa, nagwakas ang kabanatang pinamagatang “Mga Gawi ng Maybahay (Gṛhastha).” Ngayon ay nagsisimula ang ika-153 kabanata, “Ang Dharma ng Brahmacarya-āśrama.” Sinabi ni Puṣkara: “Ipahahayag ko ang mga tungkulin ng mga nananahan sa mga āśrama—makinig—na nagbibigay kapwa ng ginhawang makamundo at ng kalayaan (mokṣa). Para sa mga babae ay may labing-anim na ‘gabing pana-panahon’ (mga gabing mabunga), subalit ang unang tatlo ay sinisisi.”

Verse 2

व्रजेद्युग्मासु पुत्रार्थी कर्माधानिकमिष्यते गर्भस्य स्पष्टताज्ञाने सवनं स्पन्दनात् पुरा

Ang lalaking nagnanais ng anak na lalaki ay dapat lumapit (sa asawa) sa mga gabing/araw na pantay sa panahon ng pagkamabunga; para sa kanya ay itinakda ang ritwal na kaugnay ng paglilihi (garbhādhāna/ādhāna-karman). Upang matiyak ang malinaw na pagpapakita ng sanggol sa sinapupunan, ang ‘savana’ na pagtalima/ritwal ay dapat isagawa bago maramdaman ang paggalaw ng fetus (spandana).

Verse 3

षष्ठे ऽष्टमे वा सीमन्तं पुत्रीयं नामभं शुभं अच्छिन्ननाड्यां कर्तव्यं जातकर्म विचक्षणैः

Sa ikaanim o ikawalong buwan, dapat isagawa ang ritong sīmanta; saka magbigay ng mapalad na pangalan na nakapagpapalago ng lahi. Ang jātakarma ay dapat gawin ng mga pantas habang hindi pa napuputol ang pusod.

Verse 4

अशौचे तु व्यतिक्रान्ते नामकर्म विधीयते शर्मान्तं ब्राह्मस्योक्तं वर्मान्तं क्षत्रियस्य तु

Kapag lumipas na ang panahon ng aśauca (ritwal na karumihan), isinasagawa ang nāmakarma, ang ritong pagbibigay-pangalan. Para sa Brāhmaṇa, itinakda ang pangalang nagtatapos sa “-śarman”; para sa Kṣatriya, ang nagtatapos sa “-varman”.

Verse 5

गुप्तदासात्मकं नाम प्रशस्तं वैश्यशूद्रयोः शर्मान्तं ब्रह्मणस्योक्तं वर्मान्तं क्षत्रियस्य च

Para sa Vaiśya at Śūdra, pinupuri ang mga pangalang nagtatapos sa “-gupta” o “-dāsa”. Para sa Brāhmaṇa, itinakdang magtapos sa “-śarman”, at para sa Kṣatriya, sa “-varman”.

Verse 6

गुप्तदासात्मकं नाम प्रशस्तं वैश्यशूद्रयोः बालं निवेदयेद्भर्त्रे तव पुत्रो ऽयमित्युत

Para sa Vaiśya at Śūdra, pinupuri ang uri ng pangalang nagtatapos sa “-gupta” o “-dāsa”. Dapat iharap ang sanggol sa asawa at sabihin, “Ito ang iyong anak na lalaki,” tunay nga.

Verse 7

यथाकुलन्तु चूडाकृद् ब्राह्मणस्योपनायनं गर्भाष्टमे ऽष्टमे वाब्दे गर्भादेकादशे नृपे

Ayon sa kaugalian ng angkan, dapat isagawa ang cūḍā-karman, ang pag-aahit o tonsura. At para sa Brāhmaṇa, ang upanayana (pagsisimula sa banal na sinulid) ay dapat gawin sa ikawalong taon mula sa paglilihi—o sa ikawalong taon mula sa kapanganakan—o sa ikalabing-isang taon mula sa paglilihi, O hari.

Verse 8

गर्भात्तु द्वादशे वैश्ये षोडशाब्दादितो न हि मुञ्जानां वल्कलानान्तु क्रमान्मौज्ज्याः प्रकीर्तिताः

Para sa isang Vaiśya, ang upanayana ay dapat isagawa sa ikalabindalawang taon mula sa paglilihi; hindi ito dapat gawin mula sa ikalabing-anim na taon pataas. At ayon sa wastong pagkakasunod, ang banal na bigkis (maujī) ay ipinahahayag na yari sa damong muñja at sa hibla ng balat ng puno.

Verse 9

मार्गवैयाध्रवास्तानि चर्माणि व्रतचारिणां पर्णपिप्पलविल्वानां क्रमाद्दण्डाः प्रकीर्तिताः

Para sa mga nagsasagawa ng mga panatang-ascetiko (vrata), ang itinakdang mga balat ay balat ng antelope at balat ng tigre; at ayon sa pagkakasunod, ang mga tungkod (daṇḍa) ay ipinahahayag na yari sa kahoy ng palāśa (parṇa), pippala (aśvattha), at bilva.

Verse 10

केशदेशललाटास्यतुल्याः प्रोक्ताः क्रमेण तु अवक्राः सत्वचः सर्वे नाविप्लुष्टास्तु दण्डकाः

Ayon sa pagkakasunod, sinasabing ang sukat ay katumbas ng bahagi ng guhit ng buhok, ng noo, at ng mukha. Lahat ay dapat tuwid, may maayos na balat; at ang mga tungkod (daṇḍaka) ay hindi dapat may paltos o sunog.

Verse 11

वासोपवीते कार्पासक्षौमोर्णानां यथाक्रमं आदिमध्यावसानेषु भवच्छब्दोपलक्षितं

Tungkol sa kasuotan at sa banal na sinulid (upavīta): ayon sa pagkakasunod, gamitin ang bulak, linen, at lana. At ang wastong anyo ng magalang na pagtawag ay ipinahihiwatig ng salitang “bhavat” sa simula, gitna, at wakas ng pananalita.

Verse 12

प्रथमं तत्र भ्हिक्षेत यत्र भिक्षा ध्रुवं भवेत् स्त्रीणाममन्त्रतस्तानि विवाहस्तु समन्त्रकः

Una, dapat humingi ng limos lamang sa lugar na tiyak na may ibibigay. Para sa mga babae, ang mga ritong iyon ay isinasagawa nang walang mga mantra ng Veda; ngunit ang kasal ay dapat ganapin na may mga mantra.

Verse 13

उपनीय गुरुः शिष्यं सिक्षयेच्छौचमादितः आचारमग्निकार्यं च सन्ध्योपासनमेव च

Matapos pasimulan (upanayana) ang mag-aaral, dapat munang ituro ng guro ang kadalisayan at mga tuntunin ng kalinisan, wastong asal (ācāra), mga tungkuling may kaugnayan sa banal na apoy (agni-kārya), at ang pagsamba sa sandhyā—sa mga sandali ng bukang-liwayway at dapithapon.

Verse 14

आयुष्यं प्राङ्मुखो भुङ्क्ते यशस्यं दक्षिणामुखः श्रियं प्रत्यङ्मुखी भुङ्क्ते ऋतं भुङ्क्ते उदङ्मुखः

Kung kakain na nakaharap sa silangan, nagbubunga ito ng mahabang buhay; sa timog, ng katanyagan; sa kanluran, ng kasaganaan; at sa hilaga, ng ṛta—ang wastong kaayusan at katotohanan, na kaayon ng dharma at mapalad na kalagayan.

Verse 15

सायं प्रातश् च जुहुयान् नामेध्यं व्यस्तहस्तकं मधु मांस जनैः सार्धं गीतं नृत्यञ्च वै त्यजेत्

Dapat isagawa ang handog sa apoy (homa) sa gabi at sa umaga; at dapat iwasan ang karumihan, mga di-wastong gawain na may magulong galaw ng mga kamay (hindi ayon sa ritwal), pulot at karne, pakikihalubilo para sa paglalayaw, at gayundin ang pag-awit at pagsasayaw.

Verse 16

नृत्यञ्च वर्जयेदिति ख , ग , घ , ङ , छ , ञ , ट च सायं प्रातश्चेत्यादिः, नृत्यञ्च वै त्यजेदित्यन्तः पाठः ज पुस्तके नास्ति हिंसाम्परापवादं च अश्लीलं च विशेषतः दण्डादि धारयेन्नष्टमप्सु क्षिप्त्वान्यधारणं

Ang pagbasa na “dapat iwasan ang pagsasayaw” ay ayon sa mga manuskritong Kha, Ga, Gha, Ṅa, Cha, Ña, at Ṭa, na nagpapatuloy mula sa “sa gabi at sa umaga …”; ang pangwakas na pagbasa na “at tunay ngang dapat talikuran ang pagsasayaw” ay wala sa manuskritong Ja. Lalo nang dapat iwasan ang karahasan, paninirang-puri sa kapwa, at kahalayan. Maaaring magdala ng tungkod (daṇḍa) at katulad na kasangkapan; kung ito’y mawala, matapos ihagis sa tubig, kumuha ng iba bilang kapalit.

Verse 17

वेदस्वीकरणं कृत्वा स्रायाद्वै दत्तदक्षिणः

Matapos pormal na tanggapin ang Veda (veda-svīkaraṇa) at maibigay nang wasto ang itinakdang dakṣiṇā (handog/abay sa guro), dapat siyang maligo bilang ritwal ng pagtatapos.

Frequently Asked Questions

It specifies saṃskāra sequencing and technical constraints—timing for sīmanta and upanayana, varṇa-linked naming suffixes, and standardized materials and quality-controls for the student’s girdle, skins, and staff.

By treating disciplined study, purity, sandhyā worship, and restraint as a single vow-structure: regulated conduct stabilizes the senses, supports Vedic learning, and aligns daily life with ṛta/dharma, thereby serving both social duty and liberation.