Adhyaya 214

Matapos tapusin ang naunang paksa tungkol sa pag-aalay ng lupain, sinimulan ni Panginoong Agni ang isang teknikal at yogic na paglalahad na ibinabalik ang panlabas na bunga ng dāna sa panloob na disiplina ng mantra at prāṇa. Iginuhit niya ang mapa ng nāḍī-cakra na nagmumula sa kanda sa ibaba ng pusod, binanggit ang 72,000 daluyan at ang sampung pangunahing nāḍī (kabilang ang iḍā, piṅgalā, at suṣumṇā). Itinatakda ng kabanata ang sampung “hanging-buhay”: limang pangunahing (prāṇa, apāna, samāna, udāna, vyāna) at limang pantulong (nāga, kūrma, kṛkara, devadatta, dhanañjaya), iniuugnay sa mga tungkulin ng katawan at sa magkasalungat na araw–gabi ng prāṇa at apāna. Isinasama ni Agni ang mga katumbasang pangkalendaryo at simboliko (saṅkrānti, viṣuva, ayana, adhīmāsa, ṛṇa, ūnarātra, dhana) sa mga palatandaang pisyolohikal, na waring ang kosmikong panahon ay nababasa sa hininga at sintomas. Inilalarawan ang prāṇāyāma sa pamamagitan ng pūraka (pagpuno), kumbhaka (pagpigil), at pagbuga na itinutulak paitaas, na humahantong sa ajapā-japa (Gāyatrī bilang kusang mantra) at sa pagsasanay ng haṃsa. Lumalawak ang aral sa teolohiya ng banayad na katawan: Kuṇḍalinī sa rehiyon ng puso, pagninilay sa amṛta, at mga luklukan ng mga diyos sa loob ng katawan (Brahmā sa puso, Viṣṇu sa lalamunan, Rudra sa ngalangala, Maheśvara sa noo). Sa wakas, itinuturing ang mantra bilang isang “prāsāda” (palasyong mantriko) na may sukat ng tunog (maikli/mahaba/pluta), gamit-ritwal (phaṭ para sa māraṇa; mantra ng puso para sa ākṛṣṭi), mga bilang ng japa-homa, doktrina ng tri-śūnya, at mga katangian ng ācārya/guru na nakabatay sa pagkamaster sa Oṁ, Gāyatrī, at kaalamang Rudra.