Adhyaya 19

บทนี้สุเตะพรรณนาเวงกฏาจละว่าเป็นแดนศักดิ์สิทธิ์อันบริสุทธิ์อยู่เนืองนิตย์ มีสระน้ำ แม่น้ำ ทะเล ป่า และอาศรมมากมายนับไม่ถ้วน พร้อมด้วยฤๅษีอย่างวสิษฐะ เหล่าสิทธะ จารณะ และชุมชนกินนรอาศัยอยู่ ณ ที่นั้น อีกทั้งเทพทั้งหลายประหนึ่งประทับพร้อมหน้าเสมอ: พระวิษณุพร้อมพระลักษมีและธรณี พระพรหมพร้อมสาวิตรีและสรัสวดี พระศิวะพร้อมปารวตี พระคเณศและษัณมุข อินทร์และเทวะอื่น ๆ เทพนพเคราะห์ วสุ ปิตฤ และโลกบาล ทำให้ภูเขาเป็นดุจสภาบูชาที่ดำเนินไม่ขาดสาย ต่อมาบัญญัติลำดับการขึ้นเขา—ผู้แสวงบุญพึงกล่าววาจาขอขมาต่อเวงกฏาทรีและอธิษฐานขอทัศนะของมาธวะ แล้วก้าวขึ้นอย่างนุ่มนวลสู่ผืนดินศักดิ์สิทธิ์ ที่สวามิปุษกรินีให้สรงน้ำด้วยความสำรวม และถวายปิณฑทานแม้เพียงเล็กน้อยแก่บรรพชน ซึ่งมีผลยกฐานะในภพหลังความตาย จากนั้นกล่าวถึงมหาตมยะของปาปวินาศนะตีรถะ—เลื่องลือทั่วโลกทั้งหลาย เพียงระลึกถึงก็ว่ากันว่าช่วยหลีกพ้นทุกข์แห่งการอยู่ในครรภ์ และการสรงน้ำทางเหนือของสวามีตีรถะให้ผลถึงการขึ้นสู่วัยกุณฐะ เมื่อฤๅษีถาม สุเตะเล่าเรื่องสั่งสอน: ใกล้หิมวัต ณ พรหมาศรม ศูทรชื่อทฤฑมติปรารถนาพิธีขั้นสูง แต่พราหมณ์ผู้เป็นกุลปติปฏิเสธการให้ทิศาโดยย้ำกฎสิทธิ์ทางพิธีกรรม ทฤฑมติจึงบำเพ็ญตบะและสร้างสิ่งอุปถัมภ์แห่งภักติ ครั้นคบหานาน พราหมณ์สุมติจึงสอนพิธีเวทและทำพิธีปิตฤกรรมให้ ส่งผลให้สุมติต้องเสวยทุกข์หนักหลังมรณาและเวียนเกิดหลายภพ อคัสตยะวินิจฉัยเหตุกรรมและชี้ทางแก้เพียงหนึ่งเดียว—สรงน้ำสามวันที่ปาปวินาศนะบนเวงกฏาจละ ซึ่งทำลายโทษพรหมรากษสและคืนความผาสุก บิดาบุตรบรรลุโมกษะเมื่อสิ้นชีวิต ส่วนทฤฑมติหลังเกิดต่ำทราม ครั้นเป็นนกได้ดื่มและสรงที่ปาปวินาศนะก็แปรเปลี่ยนทันทีและขึ้นสู่ยานทิพย์ ปิดท้ายด้วยการยืนยันพลังชำระบาปของตีรถะนี้แม้ต่อผู้มีความบกพร่องทางธรรม