
สกันทะเล่าว่า เมื่อได้ฟังวิธีบูชาพระวาสุเทวะแล้ว นารทผู้ปรารถนาความสำเร็จในการปฏิบัติ ได้ทูลถามครูสูงสุดว่า “จะข่มและควบคุมจิตได้อย่างไร” เขายอมรับว่าการคุมจิตเป็นสิ่งยากแม้สำหรับผู้รู้ และหากจิตไม่อยู่ในอำนาจ การบูชาย่อมไม่บังเกิดผลตามปรารถนา พระศรีนารายณ์จึงตรัสว่า ศัตรูสำคัญที่สุดของผู้มีร่างกายคือจิตเอง วิธีสงบจิตที่ปราศจากโทษคือการฝึกเพ่งระลึกถึงพระวิษณุอย่างสม่ำเสมอ โดยมีความคลายกำหนัด (ไวรากยะ) และวินัยเป็นกำลังหนุน จากนั้นทรงสรุปอัษฏางคโยคะอย่างเป็นระบบ—ยมะ นิยมะ อาสนะ ปราณายามะ ปรัตยาหาระ ธารณา ธยานะ และสมาธิ อธิบายยมะห้าประการและนิยมะห้าประการ โดยยกการบูชาพระวิษณุเป็นข้อสำคัญในนิยมะ พร้อมให้คำนิยามของแต่ละองค์ เน้นความมั่นคงของลมหายใจและการถอนอินทรีย์จากอารมณ์ภายนอก ท้ายบทกล่าวถึงกระบวนการละสังขารของโยคีผู้มุ่งโมกษะ—นำปราณเคลื่อนผ่านฐานภายใน ปิดทวารทั้งหลาย เข้าถึงพรหมรันธระ สละวาสนาที่เกิดจากมายา แล้วออกจากกายด้วยจิตแน่วแน่ในพระวาสุเทวะ เพื่อไปถึงแดนทิพย์ของพระศรีกฤษณะ บทนี้ประกาศว่าเป็นสารย่อแห่งคัมภีร์โยคะ และชี้นำให้ผู้ชนะจิตของตนแล้ว บูชาพระวาสุเทวะอย่างต่อเนื่องเสมอไป.
No shlokas available for this adhyaya yet.