Dashati 10
Pavamāna Soma’s forward-flowing purification and empowering exhilaration within the sacrifice
Soma Pavamāna
Bright urgent forward-driving (pra/asṛkṣata) with a lucid ‘purifying’ sonic color
This dashati draws from Ṛgvedic Pavamāna material whose precise r̥ṣi-attribution varies by underlying hymn and śākhā concordance; a definitive family name requires mapping each mantra to its RV source and padānukramaṇī.
โสมปวะมานะผู้ถูกชำระให้บริสุทธิ์ไหลพุ่งไปข้างหน้าในพิธีบูชา มอบความปีติอันกล้าหาญ (มทจฺยุต) เพื่อเสริมกำลังพระอินทร์และค้ำจุนพิธีกรรม พร้อมทั้งประทานผลแก่ผู้บูชา—ชื่อเสียง โค ม้า และบุตรหลานผู้กล้า ภาพแห่งการกรองปรากฏเป็นสายน้ำและคลื่นอันสว่างใส (สินธุ–อูรฺมิ, ศุกฺร) ทำให้โสมเหมาะแก่พิธี และในฐานะกวีผู้รู้ โสมยังเกื้อหนุนเสียงสรรเสริญและนักขับสวดให้ดำรงอยู่
Mantras
Mantra 1
प्र सोमासो मदच्युतः श्रवसे नो मघोनः सुता विदथे अक्रमुः
น้ำโสมะ (Soma) ทั้งหลายเอ๋ย ผู้หยดรินความปีติ (mada) มิให้พร่อง (cyuta) จงก้าวออกไปเพื่อเกียรติยศของเรา (śravas) โอ้ผู้เอื้อเฟื้อ (maghavan) เมื่อถูกคั้น (suta) แล้ว ก็รุดหน้าในพิธีบูชา (vidatha)
Mantra 2
प्र सोमासो विपश्चितो ऽपो नयन्त ऊर्मयः वनानि महिषा इव
โสมะ (Soma) ทั้งหลายผู้รู้แจ้ง (vipaścit) จงก้าวออกไป; สายน้ำทั้งหลายพากระแสคลื่น (ūrmí) ไปดุจควายป่ากำยำ (mahiṣa) ฝ่าพงไพร (vanāni)
Mantra 3
पवस्वेन्दो वृषा सुतः कृधी नो यशसो जने विश्वा अप द्विषो जहि
จงชำระตนให้บริสุทธิ์เถิด โอ้ อินทุ (Indu) ผู้ทรงพลัง (vṛṣan) ผู้ถูกคั้นแล้ว (suta); จงทำให้เรามีเกียรติยศ (yaśas) ท่ามกลางหมู่ชน (jane); จงขับไล่และทำลายศัตรูทั้งปวง (dviṣ).
Mantra 4
वृषा ह्यसि भानुना द्युमन्तं त्वा हवामहे पवमान स्वर्दृशम्
แท้จริงท่านทรงพลังด้วยรัศมี; เราทั้งหลายขออัญเชิญท่าน—ผู้รุ่งเรือง โอ ปวะมานะ (Pavamāna) ผู้มองเห็นสวรรค์.
Mantra 5
इन्दुः पविष्ट चेतनः प्रियः कवीनां मतिः सृजदश्वं रथीरिव
โอ อินทุ (Indu) ผู้บริสุทธิ์ยิ่ง ผู้รู้ตื่น ผู้เป็นที่รัก—ท่านคือความคิดดลใจอันเป็นที่รักของฤๅษีทั้งหลาย; จงปล่อยอาชาออกไปดุจสารถีเร่งม้า.
Mantra 6
असृक्षत प्र वाजिनो गव्या सोमासो अश्वया शुक्रासो वीरयाशवः
เหล่าโสมะ (Soma) อันทรงพลังได้ไหลหลั่งออกมาแล้ว—ผู้ประทานโค ผู้ประทานม้า; สุกสว่างไสว ปรารถนาจะประทานวีรชน.
Mantra 7
पवस्व देव आयुषगिन्द्रं गच्छतु ते मदः वायुमा रोह धर्मणा
จงชำระตนเถิด โสมะ (Soma) ผู้ศักดิ์สิทธิ์ ผู้ประทานอายุยืน; ขอให้ความปีติเมามาย (madaḥ) ของท่านไปถึงอินทระ (Indra); จงขึ้นสู่วายุ (Vāyu) ตามระเบียบพิธี (dharmaṇā).
Mantra 8
पवमानो अजीजनद्दिवश्चित्रं न तन्यतुम् ज्योतिर्वैश्वानरं बृहत्
โสมะผู้กำลังชำระ (pavamāna) ได้ก่อกำเนิดรัศมีอัศจรรย์จากสวรรค์ ดุจเสียงฟ้าร้องกึกก้อง—คือแสงไวศวานระ (Vaiśvānara) อันยิ่งใหญ่.
Mantra 9
परि स्वानास इन्दवो मदाय बर्हणा गिरा मधो अर्षन्ति धारया
หยดโสมะ (indavaḥ) ก้องกังวานโดยรอบ ไหลเป็นสายเพื่อความปีติเมามาย; พร้อมด้วยบทสรรเสริญ (girā) พวกเขาไหลด้วยความหวานดุจน้ำผึ้ง (madhu) เป็นธาร (dhārayā) เสริมกำลังแด่เทพทั้งหลาย.
Mantra 10
परि प्रासिष्यदत्कविः सिन्धोरूर्मावधि श्रितः कारुं बिभ्रत्पुरुस्पृहम्
โสมะ (Soma) ผู้เป็นกวีผู้รู้แจ้ง ไหลเวียนโดยรอบ พักพิงอยู่บนคลื่นแห่งสายน้ำ; ทรงค้ำจุนผู้ขับร้อง (kāru) และพระองค์เองเป็นที่ปรารถนาอย่างยิ่งของชนเป็นอันมาก.
Frequently Asked Questions
It celebrates Soma as it is pressed and purified, moving forward like a stream, becoming bright and fit for offering, and bringing strength and prosperity to the sacrificer.
Because Soma’s ‘mada’ (exhilarating power) is classically linked to Indra’s heroic energy; the chant implies Soma invigorates Indra so the sacrifice succeeds and its fruits are secured.
They are melodic syllables added to shape the tune—lengthening cadence, supporting breath, and creating a flowing, wave-like musical effect that matches the imagery of Soma’s purification.