Previous Verse
Next Verse

Shloka 15

युद्धकाण्डे पञ्चनवतितमः सर्गः

Sarga 95: Lamentation in Laṅkā and the Causal Chain of Enmity

खरश्चनिहतःसङ्ख्येदूषणस्त्रिशिरास्तथा ।शरैरादितसङ्काशैःपर्याप्तंतन्निदर्शनम् ।।।।

kharaś ca nihataḥ saṅkhye dūṣaṇas triśirās tathā |

śarair ādityasaṅkāśaiḥ paryāptaṁ tannidarśanam ||6.95.15||

ในสมรภูมิ ขระถูกสังหาร และทูษณะกับตรีศิรัสก็เช่นกัน ด้วยศรอันรุ่งเรืองดุจพระอาทิตย์ เพียงเท่านี้ก็เป็นพยานพอแล้ว

खरःKhara
खरः:
कर्ता/विषय (topic)
TypeNoun
Rootखर (प्रातिपदिक)
Formपुंलिङ्ग, प्रथमा-विभक्ति, एकवचन
and
:
समुच्चय
TypeIndeclinable
Rootच (अव्यय)
Formसमुच्चय-अव्यय
निहतःwas slain
निहतः:
विधेय (predicate)
TypeVerb
Rootनि-हन् (धातु)
Formनि-हन्-धातोः क्त-प्रत्ययान्त (PPP), पुंलिङ्ग, प्रथमा-विभक्ति, एकवचन
सङ्ख्येin combat
सङ्ख्ये:
अधिकरण (location: in battle)
TypeNoun
Rootसङ्ख्या (प्रातिपदिक)
Formस्त्रीलिङ्ग, सप्तमी-विभक्ति, एकवचन; 'युद्धे' इत्यर्थे
दूषणःDushana
दूषणः:
कर्ता/विषय
TypeNoun
Rootदूषण (प्रातिपदिक)
Formपुंलिङ्ग, प्रथमा-विभक्ति, एकवचन
त्रिशिराःTrishiras (three-headed one)
त्रिशिराः:
कर्ता/विषय
TypeNoun
Rootत्रि-शिरस् (प्रातिपदिक)
Formपुंलिङ्ग, प्रथमा-विभक्ति, एकवचन; बहुव्रीहि: 'त्रीणि शिरांसि यस्य' (three-headed)
तथाalso/likewise
तथा:
क्रियाविशेषण (manner/also)
TypeIndeclinable
Rootतथा (अव्यय)
Formअव्यय (adverb)
शरैःby arrows
शरैः:
करण
TypeNoun
Rootशर (प्रातिपदिक)
Formपुंलिङ्ग, तृतीया-विभक्ति, बहुवचन
आदित्यसङ्काशैःsun-bright
आदित्यसङ्काशैः:
करण-विशेषण
TypeAdjective
Rootआदित्य-सङ्काश (प्रातिपदिक)
Formपुंलिङ्ग, तृतीया-विभक्ति, बहुवचन; कर्मधारय: 'आदित्य इव सङ्काशाः' (sun-like)
पर्याप्तम्sufficient
पर्याप्तम्:
विधेय
TypeAdjective
Rootपरि-आप् (धातु)
Formक्त-प्रत्ययान्त (PPP used adjectivally), नपुंसकलिङ्ग, प्रथमा, एकवचन
तत्-निदर्शनम्that proof/example
तत्-निदर्शनम्:
कर्ता/विषय
TypeNoun
Rootतद् (सर्वनाम-प्रातिपदिक) + निदर्शन (प्रातिपदिक)
Formनपुंसकलिङ्ग, प्रथमा, एकवचन; षष्ठी-तत्पुरुष

"Khara was killed in that combat with sun-like arrows, so also Dooshana and Trisira. That example is sufficient proof."

K
Khara
D
Dūṣaṇa
T
Triśiras
R
Rāma (implied)

FAQs

Persistent adharma meets fitting consequence; dharma’s defender need not be many when righteousness is firm.

A sequence of past defeats (Khara, Dūṣaṇa, Triśiras) is recalled to dissuade Rāvaṇa from underestimating Rāma.

Rāma’s decisive valor and effectiveness in confronting oppressive forces.