Shloka 13

य एषनिशितैश्शूलैस्सुतीक्णैःप्रासमुद्गरैः ।अर्चिष्मद्भिर्वृतोभातिभूतैरिवमहेश्वरः ।।।।

ya eṣa niśitaiḥ śūlaiḥ sutīkṇaiḥ prāsamudgaraiḥ | arciṣmadbhir vṛto bhāti bhūtair iva maheśvaraḥ ||

ผู้นั้นคือผู้ใด ผู้ส่องประกายอยู่ท่ามกลางตรีศูลอันคมกริบ หอกและคทาอันแหลมคมที่ลุกโชติช่วง ราวกับพระมหेशวรถูกห้อมล้อมด้วยหมู่ภูตบริวาร?

यःhe who
यः:
कर्ता (Karta/Subject)
TypeNoun
Rootयद् (प्रातिपदिक)
Formसर्वनाम (relative pronoun); पुंलिङ्ग, प्रथमा, एकवचन
एषःthis (one)
एषः:
कर्ता (Karta/Subject)
TypeNoun
Rootएतद् (प्रातिपदिक)
Formसर्वनाम (demonstrative); पुंलिङ्ग, प्रथमा, एकवचन
निशितैःwith sharp
निशितैः:
करण (Karaṇa/Instrument)
TypeAdjective
Rootनिशित (प्रातिपदिक)
Formपुंलिङ्ग, तृतीया, बहुवचन; विशेषण (शूलैः/प्रासमुद्गरैः)
शूलैःtridents/spears
शूलैः:
करण (Karaṇa/Instrument)
TypeNoun
Rootशूल (प्रातिपदिक)
Formपुंलिङ्ग, तृतीया, बहुवचन
सु-तीक्ष्णैःvery keen/sharp
सु-तीक्ष्णैः:
करण (Karaṇa/Instrument)
TypeAdjective
Rootसु (अव्यय) + तीक्ष्ण (प्रातिपदिक)
Formकर्मधारय-समास (उपसर्गपूर्वक-विशेषण); पुंलिङ्ग, तृतीया, बहुवचन; विशेषण
प्रास-मुद्गरैःwith spears and maces
प्रास-मुद्गरैः:
करण (Karaṇa/Instrument)
TypeNoun
Rootप्रास (प्रातिपदिक) + मुद्गर (प्रातिपदिक)
Formद्वन्द्व-समास (copulative); पुंलिङ्ग, तृतीया, बहुवचन
अर्चिष्मद्भिःflaming, radiant
अर्चिष्मद्भिः:
करण (Karaṇa/Instrument)
TypeAdjective
Rootअर्चिष्मत् (प्रातिपदिक)
Formपुंलिङ्ग, तृतीया, बहुवचन; विशेषण (शूलैः आदि)
वृतःsurrounded
वृतः:
कर्ता-विशेषण (Adjectival to subject)
TypeAdjective
Rootवृ (धातु)
Formकृदन्त (क्त-प्रत्ययान्त); पुंलिङ्ग, प्रथमा, एकवचन; ‘surrounded’
भातिshines/appears
भाति:
क्रिया (Verb/Action)
TypeVerb
Rootभा (धातु)
Formलट्-लकार (Present), परस्मैपद; प्रथमपुरुष (3rd), एकवचन
भूतैःby beings/spirits
भूतैः:
करण (Karaṇa/Instrument)
TypeNoun
Rootभूत (प्रातिपदिक)
Formपुंलिङ्ग, तृतीया, बहुवचन
इवlike/as
इव:
सम्बन्ध (Comparative marker)
TypeIndeclinable
Rootइव (अव्यय)
Formउपमा-अव्यय (particle of comparison)
महेश्वरःMaheshvara (Shiva)
महेश्वरः:
उपमान (Upamāna/Standard of comparison)
TypeNoun
Rootमहेश्वर (प्रातिपदिक)
Formपुंलिङ्ग, प्रथमा, एकवचन

"Who is he in the midst, with sharp tridents and shining spears, like Maheswara surrounded by beings?"

A
Atikāya (implied)
M
Maheśvara (Śiva)
Ś
śūla (trident/spear)
P
prāsa (spear)
M
mudgara (mace)
B
bhūta (attendant beings)

FAQs

Dharma emphasizes sober recognition of power without surrendering to it; awe must be balanced by steadfast commitment to the righteous cause.

The enemy champion is seen surrounded by weapons that blaze and glitter, prompting comparison to Śiva with his retinue.

Courage under intimidation—maintaining resolve even when confronted by overwhelming martial display.