HomeRamayanaYuddha KandaSarga 71Shloka 113

Shloka 113

तेविषण्णमुखादीनाःप्रहारजनितश्रमाः ।विनेदुरुच्चैर्बहवस्सहसाविस्वरैस्स्वरैः ।।।।

te viṣaṇṇa-mukhā dīnāḥ prahāra-janita-śramāḥ |

vinedur uccair bahavaḥ sahasā visvaraiḥ svaraiḥ ||

ด้วยใบหน้าหม่นหมองก้มต่ำ จิตใจแตกสลาย และอ่อนล้าจากการถูกฟันแทง หลายตนก็พลันร้องโหยหวนเสียงดัง ด้วยเสียงกระด้างไม่ประสานกัน

तेthey
ते:
Karta (कर्ता)
TypeNoun
Roottad (सर्वनाम-प्रातिपदिक)
Formपुंलिङ्गे, प्रथमा, बहुवचनम्; pronoun ‘they’
विषण्णमुखादीनाःwith dejected faces and the like
विषण्णमुखादीनाः:
Karta (कर्ता)
TypeAdjective
Rootviṣaṇṇa (कृदन्त-प्रातिपदिक, क्त; vi-ṣad/ṣad धातु ‘sink, be dejected’) + mukha (प्रातिपदिक) + ādi (प्रातिपदिक)
Formतत्पुरुष-समासः (कर्मधारय/बहुव्रीहि-प्रायः: ‘विषण्णं मुखं येषां ते’ + ‘आदि’ = ‘etc.’); पुंलिङ्गे, प्रथमा, बहुवचनम्; qualifying ते
प्रहारजनितश्रमाःwearied due to blows
प्रहारजनितश्रमाः:
Karta (कर्ता)
TypeAdjective
Rootprahāra (प्रातिपदिक) + janita (कृदन्त-प्रातिपदिक, क्त; jan धातु) + śrama (प्रातिपदिक)
Formतत्पुरुष-समासः (तृतीया/पञ्चमी-भाव: ‘प्रहारैः जनितः श्रमः येषां ते’); पुंलिङ्गे, प्रथमा, बहुवचनम्
विनेदुःroared / cried out
विनेदुः:
Kriya (क्रिया)
TypeVerb
Rootvi-nad (धातु)
Formलिट्-लकारः (Perfect), प्रथमपुरुषः, बहुवचनम्; ‘they roared/cried out’
उच्चैःloudly
उच्चैः:
Kriya-vishesana (क्रियाविशेषण)
TypeIndeclinable
Rootuccaiḥ (अव्यय-प्रातिपदिक)
Formअव्यय; क्रियाविशेषणम् (adverb) ‘loudly’
बहवःmany
बहवः:
Karta (कर्ता)
TypeAdjective
Rootbahu (प्रातिपदिक)
Formपुंलिङ्गे, प्रथमा, बहुवचनम्; ‘many’ qualifying ते
सहसाsuddenly
सहसा:
Kriya-vishesana (क्रियाविशेषण)
TypeIndeclinable
Rootsahasā (अव्यय-प्रातिपदिक)
Formअव्यय; क्रियाविशेषणम् ‘suddenly/at once’
विस्वरैःdiscordant
विस्वरैः:
Karana (करण)
TypeAdjective
Rootvisvara (प्रातिपदिक)
Formपुं/नपुंसक-प्रयोगः; तृतीया-विभक्तिः, बहुवचनम्; instrumental ‘with discordant’ qualifying स्वरैः
स्वरैःwith voices/sounds
स्वरैः:
Karana (करण)
TypeNoun
Rootsvara (प्रातिपदिक)
Formपुंलिङ्गे, तृतीया-विभक्तिः (करण), बहुवचनम्; ‘with voices/sounds’

All the Rakshasas with desperate looks, their pride hurt, became very sad and burst into discordant tones roared aloud.

N
Niśācaras (Rākṣasas)

FAQs

When inner alignment with dharma is absent, courage easily turns into panic; unrighteous collectives fracture under pressure.

After Atikāya’s fall, the rākṣasas become exhausted and demoralized, breaking into loud, chaotic cries.

The verse highlights not a virtue but a lack of steadiness—showing the psychological cost of fighting for a failing, adharmic cause.