Next Verse

Shloka 1

कुम्भकर्णप्रस्थानम् तथा अङ्गदप्रेरणा

Kumbhakarna’s sortie and Angada’s rallying of the Vanaras

स लङ्घयित्वाप्राकारंगिरिकूटोपमोमहान् ।निर्ययौनगरात्तूर्णंकुम्भकर्णोमहाबलः ।।।।

sa laṅghayitvā prākāraṃ girikūṭopamo mahān | niryayau nagarāt tūrṇaṃ kumbhakarṇo mahābalaḥ ||

กุมภกรรณผู้มีกำลังมหาศาล—ใหญ่ดุจยอดเขา—กระโจนข้ามกำแพงป้อม แล้วรีบออกจากนครโดยฉับไว

saḥhe
saḥ:
Karta (कर्ता)
TypeNoun
Roottad (सर्वनाम-प्रातिपदिक)
Formपुंलिङ्गः, प्रथमा, एकवचनम्
laṅghayitvāhaving crossed
laṅghayitvā:
Pūrvakāla-kriyā (पूर्वकालक्रिया)
TypeVerb
Root√laṅgh (धातु)
Formक्त्वा-प्रत्ययान्त अव्ययभावकृदन्तः (gerund)
prākāramrampart
prākāram:
Karma (कर्म)
TypeNoun
Rootprākāra (प्रातिपदिक)
Formपुंलिङ्गः, द्वितीया, एकवचनम्
giri-kūṭa-upamaḥlike a mountain peak
giri-kūṭa-upamaḥ:
Viśeṣaṇa (विशेषण; of kumbhakarṇaḥ)
TypeAdjective
Rootgiri (प्रातिपदिक) + kūṭa (प्रातिपदिक) + upama (प्रातिपदिक)
Formपुंलिङ्गः, प्रथमा, एकवचनम्; बहुपद-तत्पुरुषः (mountain-peak-like)
mahāngreat / huge
mahān:
Viśeṣaṇa (विशेषण)
TypeAdjective
Rootmahat (प्रातिपदिक)
Formपुंलिङ्गः, प्रथमा, एकवचनम्; विशेषणम्
niryayauwent out
niryayau:
Kriyā (क्रिया)
TypeVerb
Rootnir-√yā (धातु)
Formलिट् (Perfect), परस्मैपदम्, प्रथमपुरुषः, एकवचनम्
nagarātfrom the city
nagarāt:
Apādāna (अपादान; source)
TypeNoun
Rootnagara (प्रातिपदिक)
Formनपुंसकलिङ्गः, पञ्चमी (ablative), एकवचनम्
tūrṇamswiftly
tūrṇam:
Kriyā-viśeṣaṇa (क्रियाविशेषण)
TypeIndeclinable
Roottūrṇam (अव्यय/प्रातिपदिक)
Formरीतिवाचक-अव्ययम् (adverb: quickly)
kumbhakarṇaḥKumbhakarna
kumbhakarṇaḥ:
Karta (कर्ता)
TypeNoun
Rootkumbhakarṇa (प्रातिपदिक)
Formपुंलिङ्गः, प्रथमा, एकवचनम्
mahā-balaḥmighty
mahā-balaḥ:
Viśeṣaṇa (विशेषण)
TypeAdjective
Rootmahā (प्रातिपदिक) + bala (प्रातिपदिक)
Formपुंलिङ्गः, प्रथमा, एकवचनम्; बहुव्रीहिः (महद् बलं यस्य)

Mighty Kumbhakarna, a gigantic one, resembling a mountain peak, having swiftly crossed over the boundary of the city roared.

K
Kumbhakarṇa
L
Laṅkā (implied by city/rampart)

FAQs

Readiness to act: once a duty is accepted, it is carried out promptly—an aspect of kṣātra-dharma (the warrior’s code).

Kumbhakarṇa physically enters the war zone by crossing Laṅkā’s fortifications and leaving the city to meet the opposing army.

Fearless momentum and martial decisiveness.