Previous Verse
Next Verse

Shloka 17

युद्धकाण्डे त्रिपञ्चाशः सर्गः — धूम्राक्षवधश्रवणं, वज्रदंष्ट्रप्रेषणं, अङ्गद-राक्षसयुद्धम्

Ravana Dispatches Vajradamshtra; Portents and Angada’s Assault

तांस्तुनिष्क्रमतोदृष्टवावानराजितकाशिनः ।प्रणेदुस्सुमहानादान्पूरयांश्चदिशोदश ।।।।

tāṃs tu niṣkramato dṛṣṭvā vānarā jitakāśinaḥ |

praṇeduḥ sumahānādān pūrayāṃś ca diśo daśa ||

แต่เมื่อเหล่าวานรเห็นพวกเขาออกมา ด้วยความมั่นใจในชัยชนะ ก็เปล่งเสียงคำรามกึกก้องยิ่งนัก ก้องกังวานเติมเต็มทั้งสิบทิศ

तान्him / those (portents)
तान्:
Karma (कर्म)
TypeNoun
Rootतद् (सर्वनाम-प्रातिपदिक)
Formपुंलिङ्ग, द्वितीया (Accusative/कर्म), बहुवचन; सर्वनाम
तुindeed
तु:
Discourse particle (निपात)
TypeIndeclinable
Rootतु (अव्यय)
Formनिपात (particle)
निष्क्रमतःof (him) coming out
निष्क्रमतः:
Sambandha (सम्बन्ध)
TypeVerb
Rootनिस्-क्रम् (धातु)
Formवर्तमान-कृदन्त (शतृ), षष्ठी (Genitive), एकवचन; 'of (him) who is coming out'
दृष्ट्वाhaving seen
दृष्ट्वा:
Purvakala-kriya (पूर्वकाल-क्रिया)
TypeVerb
Rootदृश् (धातु)
Formक्त्वा-प्रत्ययान्त अव्यय (Gerund)
वानराःVanaras
वानराः:
Karta (कर्ता)
TypeNoun
Rootवानर (प्रातिपदिक)
Formपुंलिङ्ग, प्रथमा (Nominative/कर्ता), बहुवचन
जितकाशिनःconfident of victory
जितकाशिनः:
Karta (कर्ता)
TypeAdjective
Rootजित (कृदन्त-प्रातिपदिक) + काशिन् (प्रातिपदिक)
Formपुंलिङ्ग, प्रथमा, बहुवचन; बहुव्रीहिः—जिता काशिः (आशा/दीप्तिः) येषाम् (those whose hope/shine is victorious; confident of victory)
प्रणेदुःroared, resounded
प्रणेदुः:
Kriya (क्रिया)
TypeVerb
Rootप्र-नद् (धातु)
Formलिट्-लकार (Perfect), प्रथम-पुरुष, बहुवचन
सुमहानादान्very loud roars
सुमहानादान्:
Karma (कर्म)
TypeNoun
Rootसु- (अव्यय) + महा (अव्ययवत्) + नाद (प्रातिपदिक)
Formपुंलिङ्ग, द्वितीया (Accusative/कर्म), बहुवचन; 'very great roars'
पूरयान्filling
पूरयान्:
Karta (कर्ता)
TypeVerb
Rootपूरय् (धातु, णिच्)
Formवर्तमान-कृदन्त (शतृ), पुंलिङ्ग, प्रथमा, बहुवचन; वानराः इति विशेषणम् (filling)
and
:
Connector (समुच्चय)
TypeIndeclinable
Rootच (अव्यय)
Formसमुच्चयार्थक-अव्यय
दिशःdirections
दिशः:
Karma (कर्म)
TypeNoun
Rootदिश् (प्रातिपदिक)
Formस्त्रीलिङ्ग, द्वितीया (Accusative/कर्म), बहुवचन
दशten
दश:
Karma (कर्म)
TypeAdjective
Rootदशन् (संख्या-प्रातिपदिक)
Formअव्ययवत् संख्याशब्दः; द्वितीया, बहुवचन-सामानाधिकरण्ये दिशः इति विशेषणम्

Mighty Vajradamshtra who was energetic, picking up courage seeing the portents that came up, sallied forth eager for war.

V
Vānaras
R
Rākṣasas
T
Ten directions (daśa diśaḥ)

FAQs

Righteous confidence supports steadfast action; yet Dharma also cautions against arrogance—victory should be pursued with discipline and purpose.

The Vānara forces see the Rākṣasas emerging and respond with loud war-cries that echo in every direction.

Unity and morale (saṅgha-bala) are emphasized—collective courage in defense of a just cause.