Previous Verse
Next Verse

Shloka 31

विभीषणागमनम्

Vibhīṣaṇa’s Arrival and the Debate on Refuge

सुग्रीवस्यतुतद्वाक्यंश्रुत्वारामोमहायशाः ।समीपस्थानुवाचेदंहनुमत्प्रमुखान्हरीन् ।।6.17.31।।

sugrīvasya tu tad vākyaṁ śrutvā rāmo mahāyaśāḥ |

samīpasthān uvācedaṁ hanumatpramukhān harīn ||6.17.31||

ครั้นพระรามผู้มีเกียรติยิ่งได้สดับถ้อยคำของสุครีวะแล้ว ก็ตรัสแก่หมู่วานรที่ยืนอยู่ใกล้ โดยมีหนุมานเป็นผู้นำว่า

सुग्रीवस्यof Sugriva
सुग्रीवस्य:
सम्बन्ध (Genitive relation/सम्बन्ध)
TypeNoun
Rootसुग्रीव (प्रातिपदिक)
Formपुंलिङ्ग, षष्ठी, एकवचन
तुbut/then
तु:
सम्बन्ध (Discourse particle/निपात)
TypeIndeclinable
Rootतु (अव्यय)
Formनिपात (particle)
तत्that
तत्:
विशेषण (Qualifier/विशेषण)
TypeAdjective
Rootतद् (सर्वनाम-प्रातिपदिक)
Formसर्वनाम, नपुंसकलिङ्ग, द्वितीया, एकवचन; विशेषण वाक्यम्
वाक्यम्speech, words
वाक्यम्:
कर्म (Object/कर्म)
TypeNoun
Rootवाक्य (प्रातिपदिक)
Formनपुंसकलिङ्ग, द्वितीया, एकवचन
श्रुत्वाhaving heard
श्रुत्वा:
पूर्वकाल (Prior action/पूर्वक्रिया)
TypeVerb
Rootश्रु (धातु)
Formक्त्वा-प्रत्ययान्त (Absolutive/Gerund), पूर्वक्रिया
रामःRama
रामः:
कर्ता (Agent/कर्ता)
TypeNoun
Rootराम (प्रातिपदिक)
Formपुंलिङ्ग, प्रथमा, एकवचन
महायशाःgreat-famed
महायशाः:
विशेषण (Qualifier/विशेषण)
TypeAdjective
Rootमहायशस् (प्रातिपदिक)
Formकर्मधारय (महान् यशः यस्य), पुंलिङ्ग, प्रथमा, एकवचन; रामः इति विशेष्यस्य
समीपस्थान्standing nearby
समीपस्थान्:
विशेषण (Qualifier/विशेषण)
TypeAdjective
Rootसमीप (प्रातिपदिक) + स्थ (धातु) > स्थान (कृदन्त/प्रातिपदिक)
Formतत्पुरुष (समीपे स्थिताः), पुंलिङ्ग, द्वितीया, बहुवचन; विशेषण हरीन्
उवाचsaid, addressed
उवाच:
क्रिया (Action/क्रिया)
TypeVerb
Rootवच् (धातु)
Formलिट्-लकार (Perfect), प्रथमपुरुष, एकवचन, परस्मैपद
इदम्this
इदम्:
कर्म (Object/कर्म)
TypeNoun
Rootइदम् (सर्वनाम-प्रातिपदिक)
Formसर्वनाम, नपुंसकलिङ्ग, द्वितीया, एकवचन; वाक्यरूपेण (as 'this')
हनुमत्प्रमुखान्with Hanuman at the head
हनुमत्प्रमुखान्:
विशेषण (Qualifier/विशेषण)
TypeAdjective
Rootहनुमत् (प्रातिपदिक) + प्रमुख (प्रातिपदिक)
Formतत्पुरुष (हनुमान् प्रमुखः येषाम्), पुंलिङ्ग, द्वितीया, बहुवचन; विशेषण हरीन्
हरीन्the vanaras
हरीन्:
कर्म (Object/कर्म)
TypeNoun
Rootहरि (प्रातिपदिक)
Formपुंलिङ्ग, द्वितीया, बहुवचन

Rama of great fame having heard the words of Sugriva, addressed the Vanara army including the great Hanuman who stood close by.

S
Sugrīva
R
Rāma
H
Hanumān
V
Vānara host (harayaḥ)

FAQs

Righteous leadership consults the community: a king/leader listens, then seeks counsel before acting, especially in morally complex situations.

After hearing Sugrīva’s suspicion, Rāma turns to Hanumān and the nearby vānaras to frame the issue and invite reasoned discussion.

Rāma’s deliberative wisdom and respect for counsel.