Previous Verse
Next Verse

Shloka 6

किष्किन्धाकाण्डे द्वात्रिंशः सर्गः

Lakshmana’s Anger Reported; Hanuman Advises Propitiation and Timely Mobilization

न खल्वस्ति मम त्रासो लक्ष्मणान्नापि राघवात्।मित्रं त्वस्थानकुपितं जनयत्येव सम्भ्रमम्।।

na khalv asti mama trāso lakṣmaṇān nāpi rāghavāt | mitraṃ tv asthāna-kupitaṃ janayaty eva sambhramam ||

แท้จริงแล้วข้าพเจ้าไม่หวาดกลัวพระลักษมณ์ และไม่หวาดกลัวพระราฆวะ (พระราม) เลย; แต่เมื่อมิตรโกรธโดยไร้เหตุอันควร ย่อมก่อให้เกิดความสับสนและความกระวนกระวายใจเป็นแน่

not
:
Sambandha (सम्बन्ध/निषेध)
TypeIndeclinable
Rootन (अव्यय)
Formनिषेध-अव्यय
खलुindeed
खलु:
Sambandha (सम्बन्ध)
TypeIndeclinable
Rootखलु (अव्यय)
Formनिश्चय/सम्भावना-अव्यय (indeed/surely)
अस्तिis/exists
अस्ति:
Kriya (क्रिया)
TypeVerb
Rootअस् (धातु)
Formलट्-लकार (Present), प्रथम-पुरुष, एकवचन; परस्मैपद
ममmy/of me
मम:
Shashthi-sambandha (षष्ठी-सम्बन्ध)
TypeNoun
Rootअस्मद् (सर्वनाम-प्रातिपदिक)
Formषष्ठी-विभक्ति, एकवचन
त्रासःfear
त्रासः:
Karta (कर्ता)
TypeNoun
Rootत्रास (प्रातिपदिक)
Formपुंलिङ्ग, प्रथमा-विभक्ति, एकवचन
लक्ष्मणात्from Lakshmana
लक्ष्मणात्:
Apadana (अपादान)
TypeNoun
Rootलक्ष्मण (प्रातिपदिक)
Formपुंलिङ्ग, पञ्चमी-विभक्ति (Ablative/अपादान), एकवचन
not
:
Sambandha (सम्बन्ध/निषेध)
TypeIndeclinable
Rootन (अव्यय)
Formनिषेध-अव्यय
अपिeven
अपि:
Sambandha (सम्बन्ध)
TypeIndeclinable
Rootअपि (अव्यय)
Formसमुच्चय-अव्यय (also/even)
राघवात्from Rama
राघवात्:
Apadana (अपादान)
TypeNoun
Rootराघव (प्रातिपदिक)
Formपुंलिङ्ग, पञ्चमी-विभक्ति, एकवचन
मित्रम्a friend
मित्रम्:
Karta (कर्ता)
TypeNoun
Rootमित्र (प्रातिपदिक)
Formनपुंसकलिङ्ग, प्रथमा/द्वितीया, एकवचन
तुbut
तु:
Sambandha (सम्बन्ध)
TypeIndeclinable
Rootतु (अव्यय)
Formविरोध/पक्षान्तरे-अव्यय (but/however)
अस्थान-कुपितम्angry without cause
अस्थान-कुपितम्:
Visheshana (विशेषण)
TypeAdjective
Rootअस्थान (प्रातिपदिक) + कुपित (प्रातिपदिक/कृदन्त)
Formनपुंसकलिङ्ग, प्रथमा/द्वितीया, एकवचन; तत्पुरुष (अस्थाने कुपितम्)
जनयतिproduces
जनयति:
Kriya (क्रिया)
TypeVerb
Rootजन् (धातु)
Formलट्-लकार, प्रथम-पुरुष, एकवचन; परस्मैपद
एवindeed
एव:
Sambandha (सम्बन्ध)
TypeIndeclinable
Rootएव (अव्यय)
Formअवधारण-अव्यय (certainly)
सम्भ्रमम्confusion/misgiving
सम्भ्रमम्:
Karma (कर्म)
TypeNoun
Rootसम्भ्रम (प्रातिपदिक)
Formपुंलिङ्ग, द्वितीया-विभक्ति, एकवचन

'Indeed I have not uttered any harsh word or done anything wrong. I, therefore, wonder why Rama's brother, Lakshmana is angry with me?

L
Lakṣmaṇa
R
Rāghava (Rāma)

FAQs

Even when one is not physically threatened, dharma values harmony in alliances; unjustified anger in relationships is itself a danger to order and truth.

Sugriva frames the crisis as relational: Lakṣmaṇa’s anger threatens the stability of friendship with Rāma.

Awareness of relational duty—protecting friendship through timely understanding and repair.