Next Verse

Shloka 1

मारीचोपदेश

प्रतिषेधः / Ravana Rejects Maricha’s Counsel and Orders the Golden Deer Deception

मारीचेन तु तद्वाक्यं क्षमं युक्तं च निशाचरः।उक्तो न प्रतिजग्राह मर्तुकाम इवौषधम्।।3.40.1।।

mārīcena tu tadvākyaṃ kṣamaṃ yuktaṃ ca niśācaraḥ |

ukto na pratijagrāha martukāma ivauṣadham ||

แม้มาริจะกล่าวถ้อยคำตักเตือนอันสมควรและมีเหตุผล แต่นิศาจร (ทศกัณฐ์) กลับไม่ยอมรับ ดุจคนใฝ่ความตายปฏิเสธโอสถ

तम्him
तम्:
Karma (कर्म)
TypeNoun
Rootतद् (सर्वनाम-प्रातिपदिक)
Formसर्वनाम; पुंलिङ्ग; एकवचन; द्वितीया
पथ्यहितवक्तारम्speaker of wholesome and beneficial words
पथ्यहितवक्तारम्:
Karma (कर्म)
TypeNoun
Rootपथ्य + हित + वक्तृ (प्रातिपदिक)
Formतत्पुरुष-समास (पथ्यं हितं च वक्ति इति); पुंलिङ्ग; एकवचन; द्वितीया; विशेषण (of मारीचम्)
मारीचम्Maricha
मारीचम्:
Karma (कर्म)
TypeNoun
Rootमारीच (प्रातिपदिक)
Formपुंलिङ्ग; एकवचन; द्वितीया
राक्षसाधिपःlord of demons
राक्षसाधिपः:
Karta (कर्ता)
TypeNoun
Rootराक्षस + अधिप (प्रातिपदिक)
Formतत्पुरुष-समास (षष्ठी-तत्पुरुषः: राक्षसानाम् अधिपः); पुंलिङ्ग; एकवचन; प्रथमा
अब्रवीत्said
अब्रवीत्:
Kriya (क्रिया)
TypeVerb
Rootब्रू (धातु)
Formलङ् (Imperfect/Past); परस्मैपदम्; तृतीयपुरुष; एकवचन
परुषम्harsh
परुषम्:
Visheshana (विशेषण)
TypeAdjective
Rootपरुष (प्रातिपदिक)
Formनपुंसकलिङ्ग; एकवचन; द्वितीया; विशेषण (of वाक्यम्)
वाक्यम्speech
वाक्यम्:
Karma (कर्म)
TypeNoun
Rootवाक्य (प्रातिपदिक)
Formनपुंसकलिङ्ग; एकवचन; द्वितीया
अयुक्तम्improper
अयुक्तम्:
Visheshana (विशेषण)
TypeAdjective
Rootअ + युक्त (प्रातिपदिक; युज्-धातोः क्त)
Formक्त-प्रत्ययान्त; नपुंसकलिङ्ग; एकवचन; द्वितीया; विशेषण (of वाक्यम्)
कालचोदितःimpelled by fate/time
कालचोदितः:
Visheshana (विशेषण)
TypeAdjective
Rootकाल + चोदित (प्रातिपदिक; चुद्-धातोः क्त)
Formतत्पुरुष-समास (तृतीया-तत्पुरुषः: कालेन चोदितः); क्त-प्रत्ययान्त; पुंलिङ्ग; एकवचन; प्रथमा; विशेषण (of राक्षसाधिपः)

The demon Ravana did not heed the appropriate advice of the competent Maricha just like a man wishing to die refuses medicine.

M
Mārīca
R
Rāvaṇa

FAQs

A ruler’s dharma includes listening to truthful, well-judged counsel; rejecting good advice due to obsession or arrogance leads to self-destruction.

After hearing Mārīca’s prudent warning, Rāvaṇa refuses to accept it, foreshadowing the calamity that follows from abducting Sītā.

Prudence (viveka) is highlighted by contrast: Mārīca shows discernment, while Rāvaṇa displays reckless obstinacy.