Previous Verse
Next Verse

Shloka 29

दूषणवधः

The Slaying of Dūṣaṇa and the Rout of Khara’s Host

ततः पावकसङ्काशैर्हेमवज्रविभूषितैः।जघान शेषं तेजस्वी तस्य सैन्यस्य सायकैः।।।।

tataḥ pāvaka-saṅkāśair hema-vajra-vibhūṣitaiḥ |

jaghāna śeṣaṃ tejasvī tasya sainyasya sāyakaiḥ ||

จากนั้น วีรบุรุษผู้รุ่งโรจน์ได้ทำลายกองทัพที่เหลือด้วยลูกศรที่ส่องประกายดั่งไฟบรรลัยกัลป์ ประดับด้วยทองคำและเพชร

tataḥthen
tataḥ:
Adhikaraṇa (अधिकरण)
TypeIndeclinable
Roottataḥ (अव्यय)
Formअव्यय (adverb of sequence)
pāvaka-saṅkāśaiḥfire-like
pāvaka-saṅkāśaiḥ:
Karaṇa (करण)
TypeAdjective
Rootpāvaka (प्रातिपदिक) + saṅkāśa (प्रातिपदिक)
Formतत्पुरुष (उपमान-निर्देशक: पावकसदृशैः); पुल्लिङ्ग (Masculine), तृतीया (3rd/Instrumental), बहुवचन (Plural) — सायकैः इत्यस्य विशेषणम्
hema-vajra-vibhūṣitaiḥadorned with gold and diamonds
hema-vajra-vibhūṣitaiḥ:
Karaṇa (करण)
TypeAdjective
Roothema (प्रातिपदिक) + vajra (प्रातिपदिक) + vibhūṣita (कृदन्त-प्रातिपदिक)
Formद्वन्द्व-पूर्वपद (hema-vajra = gold and diamond) + तृतीया बहुवचन; पुल्लिङ्ग (Masculine), तृतीया (3rd/Instrumental), बहुवचन (Plural) — ‘हेमवज्रैः विभूषितैः’
jaghānaslew/struck down
jaghāna:
Kriya (क्रिया)
TypeVerb
Roothan (धातु)
Formलिट् (Perfect), परस्मैपद, प्रथमपुरुष (3rd person), एकवचन (Singular); धातु: हन् (to strike/kill)
śeṣamthe remainder
śeṣam:
Karma (कर्म)
TypeNoun
Rootśeṣa (प्रातिपदिक)
Formपुं/नपुंसक-प्रातिपदिक; अत्र नपुंसकलिङ्ग (Neuter), द्वितीया (2nd/Accusative), एकवचन (Singular)
tejasvīthe radiant/valiant one
tejasvī:
Karta (कर्ता)
TypeNoun
Roottejasvin (प्रातिपदिक)
Formपुल्लिङ्ग (Masculine), प्रथमा (1st/Nominative), एकवचन (Singular) — कर्तृपद (Rama implied)
tasyaof that (his)
tasya:
Sambandha (सम्बन्ध)
TypeNoun
Roottad (प्रातिपदिक)
Formसर्वनाम; पुल्लिङ्ग (Masculine/Neuter), षष्ठी (6th/Genitive), एकवचन (Singular)
sainyasyaof the army
sainyasya:
Sambandha (सम्बन्ध)
TypeNoun
Rootsainya (प्रातिपदिक)
Formनपुंसकलिङ्ग (Neuter), षष्ठी (6th/Genitive), एकवचन (Singular)
sāyakaiḥwith arrows
sāyakaiḥ:
Karaṇa (करण)
TypeNoun
Rootsāyaka (प्रातिपदिक)
Formपुल्लिङ्ग (Masculine), तृतीया (3rd/Instrumental), बहुवचन (Plural)

Having spoken thus, angry Khara ran towards Rama. Syenagami, Pruthugriva, Yajnasatru, Vihanga, Durjaya, Karaveeraksha, Parusha, Kalakarmuka, Meghamali, Mahamali, Sarpasya, Rudhirasanaall these twelve valiant army chiefs along with their forces rushed towards Rama, releasing the sharpest arrows at him.

R
Rama

FAQs

Dharma here is completion of necessary action: the threat is removed fully so that innocents are not endangered by surviving aggressors.

After earlier strikes, Rāma finishes off the remaining portion of the hostile force with blazing, ornamented arrows.

Decisiveness and efficacy—Rāma’s capacity to end violence swiftly when duty requires.