Next Verse

Shloka 1

खरस्य क्रोधः — शूर्पणखावृत्तान्तकथनम्

Khara’s Wrath and Śūrpaṇakhā’s Report

तां तथा पतितां दृष्ट्वा विरूपां शोणितोक्षिताम्।भगिनीं क्रोधसन्तप्तः खरः पप्रच्छ राक्षसः।।।।

tāṃ tathā patitāṃ dṛṣṭvā virūpāṃ śoṇitokṣitām | bhaginīṃ krodhasantaptaḥ kharaḥ papraccha rākṣasaḥ ||

ครั้นเห็นน้องสาวล้มลงเช่นนั้น—พิกลรูปและชุ่มโชกด้วยโลหิต—ขระยักษ์ผู้เดือดดาลด้วยโทสะก็ไต่ถามนาง

ताम्her
ताम्:
Karma (कर्म)
TypeNoun
Rootतद् (सर्वनाम-प्रातिपदिक)
Formस्त्रीलिङ्ग, द्वितीया-विभक्ति (Accusative), एकवचन; सर्वनाम (pronoun)
तथाthus, in that way
तथा:
Kriya-vishesana (क्रियाविशेषण)
TypeIndeclinable
Rootतथा (अव्यय)
Formअव्यय; प्रकारवाचक क्रियाविशेषण (adverb of manner)
पतिताम्fallen
पतिताम्:
Karma (कर्म)
TypeAdjective
Rootपतित (कृदन्त-प्रातिपदिक; √पत् धातु)
Formभूतकृदन्त (क्त/क्तवत्-प्रत्ययार्थ), स्त्रीलिङ्ग, द्वितीया, एकवचन; विशेषण
दृष्ट्वाhaving seen
दृष्ट्वा:
Purvakala-kriya (पूर्वकालक्रिया)
TypeVerb
Root√दृश् (धातु)
Formक्त्वान्त अव्यय (gerund/absolutive), पूर्वकालिक क्रिया (having seen)
विरूपाम्disfigured
विरूपाम्:
Karma (कर्म)
TypeAdjective
Rootविरूप (प्रातिपदिक)
Formस्त्रीलिङ्ग, द्वितीया, एकवचन; विशेषण
शोणित-उक्षिताम्sprinkled/drenched with blood
शोणित-उक्षिताम्:
Karma (कर्म)
TypeAdjective
Rootशोणित (प्रातिपदिक) + उक्षित (कृदन्त-प्रातिपदिक; √उक्ष् धातु)
Formषष्ठी-तत्पुरुष (genitive determinative): शोणितेन उक्षिता; स्त्रीलिङ्ग, द्वितीया, एकवचन; विशेषण
भगिनीम्sister
भगिनीम्:
Karma (कर्म)
TypeNoun
Rootभगिनी (प्रातिपदिक)
Formस्त्रीलिङ्ग, द्वितीया, एकवचन
क्रोध-सन्तप्तःburning with anger
क्रोध-सन्तप्तः:
Karta (कर्ता)
TypeAdjective
Rootक्रोध (प्रातिपदिक) + सन्तप्त (कृदन्त-प्रातिपदिक; √तप् धातु)
Formतृतीया-तत्पुरुष (instrumental determinative): क्रोधेन सन्तप्तः; पुल्लिङ्ग, प्रथमा, एकवचन; विशेषण
खरःKhara
खरः:
Karta (कर्ता)
TypeNoun
Rootखर (प्रातिपदिक)
Formपुल्लिङ्ग, प्रथमा, एकवचन; व्यक्तिनाम (proper noun)
पप्रच्छasked, inquired
पप्रच्छ:
Kriya (क्रिया)
TypeVerb
Root√प्रच्छ् (धातु)
Formलिट्-लकार (Perfect), परस्मैपद, प्रथमपुरुष, एकवचन
राक्षसःthe demon
राक्षसः:
Karta (कर्ता)
TypeNoun
Rootराक्षस (प्रातिपदिक)
Formपुल्लिङ्ग, प्रथमा, एकवचन; जातिवाचक

Burning with anger to see his sister fallen down disfigured and drenched in blood, Khara enquired:

K
Khara
Ś
Śūrpaṇakhā

FAQs

Anger is shown as a catalyst for adharma and escalation; dharma calls for discernment before retaliation.

After Śūrpaṇakhā is mutilated, she reaches her kin; Khara sees her condition and reacts with rage.

A negative trait is foregrounded: Khara’s wrathful impulsiveness, which drives the coming conflict.