Previous Verse
Next Verse

Shloka 2

The Slaying of Muci

परोक्षेणाधुना त्वां च शरैर्नेष्यामि भास्करिम् । तमब्रवीन्महातेजाः शक्रः सर्वसुरार्चितः

parokṣeṇādhunā tvāṃ ca śarairneṣyāmi bhāskarim | tamabravīnmahātejāḥ śakraḥ sarvasurārcitaḥ

“บัดนี้เมื่อเจ้าประมาท เราจักใช้ศรนำเจ้าลงสู่ภาสกรี” ดังนี้ศักระ (อินทรา) ผู้รุ่งเรืองยิ่ง อันเทพทั้งปวงสักการะ ได้ตรัสแก่เขา

परोक्षेणindirectly; from concealment
परोक्षेण:
Karana (Manner/करण)
TypeNoun
Rootपरोक्ष (प्रातिपदिक)
Formनपुंसकलिङ्ग; तृतीया विभक्ति, एकवचन; भाववाचक (instrumental of manner)
अधुनाnow
अधुना:
Kala (Time/काल)
TypeIndeclinable
Rootअधुना (अव्यय)
Formअव्यय; कालवाचक क्रियाविशेषण (temporal adverb)
त्वाम्you
त्वाम्:
Karman (Object/कर्म)
TypeNoun
Rootयुष्मद् (सर्वनाम-प्रातिपदिक)
Formद्वितीया विभक्ति, एकवचन; सर्वनाम
and
:
Sambandha (Connector/सम्बन्ध)
TypeIndeclinable
Rootच (अव्यय)
Formअव्यय; समुच्चयार्थक-निपात
शरैःwith arrows
शरैः:
Karana (Instrument/करण)
TypeNoun
Rootशर (प्रातिपदिक)
Formपुंलिङ्ग; तृतीया विभक्ति, बहुवचन
नेष्यामिI will lead/bring
नेष्यामि:
Kriya (Action/क्रिया)
TypeVerb
Rootनी (धातु)
Formलृट् (भविष्यत्/Future); उत्तमपुरुष, एकवचन; परस्मैपदम्
भास्करिम्to the sun (region); sunward
भास्करिम्:
Gati (Goal/गति)
TypeNoun
Rootभास्करी (प्रातिपदिक; स्त्रीलिङ्ग)
Formस्त्रीलिङ्ग; द्वितीया विभक्ति, एकवचन; गन्तव्य-स्थानार्थे (as goal)
तम्him
तम्:
Karman (Object/कर्म)
TypeNoun
Rootतद् (सर्वनाम-प्रातिपदिक)
Formपुंलिङ्ग; द्वितीया विभक्ति, एकवचन; सर्वनाम
अब्रवीत्said
अब्रवीत्:
Kriya (Action/क्रिया)
TypeVerb
Rootब्रू (धातु)
Formलङ् (अनद्यतनभूत/Imperfect); प्रथमपुरुष, एकवचन; परस्मैपदम्
महातेजाःof great splendor
महातेजाः:
Visheshana (Qualifier/विशेषण)
TypeAdjective
Rootमहत् + तेजस् (प्रातिपदिक)
Formपुंलिङ्ग; प्रथमा विभक्ति, एकवचन; बहुव्रीहिवत्-विशेषण (to शक्रः)
शक्रःŚakra (Indra)
शक्रः:
Karta (Subject/कर्ता)
TypeNoun
Rootशक्र (प्रातिपदिक)
Formपुंलिङ्ग; प्रथमा विभक्ति, एकवचन; इन्द्र-नाम
सर्वसुरार्चितःworshipped by all gods
सर्वसुरार्चितः:
Visheshana (Qualifier/विशेषण)
TypeAdjective
Rootसर्व + सुर + अर्चित (प्रातिपदिक; सर्वैः सुरैः अर्चितः)
Formभूतकृदन्त (क्त); पुंलिङ्ग; प्रथमा विभक्ति, एकवचन; विशेषण (to शक्रः)

Śakra (Indra)

Primary Rasa: vira

Secondary Rasa: raudra

Type: celestial_realm

Sandhi Resolution Notes: परोक्षेणाधुना = परोक्षेण + अधुना (ए + अ → एऽ/ए + अ → ए; लेखने णा). शरैर्नेष्यामि = शरैः + नेष्यामि (ः + न → र्न्). तमब्रवीन्महातेजाः = तम् + अब्रवीत् + महातेजाः (म् + अ → म; त् + म → न्म/द्वित्व; अब्रवीत् → अब्रवीन् before m). सर्वसुरार्चितः = सर्वसुर + अर्चितः (र + अ → रा).

Ś
Śakra (Indra)
D
Devas (gods)
B
Bhāskarī

FAQs

The speaker is Śakra (Indra). He declares that he will strike and bring his opponent down to Bhāskarī using arrows, implying a tactical attack while the other is unaware.

Indra is described as “mahātejāḥ” (greatly radiant) and “sarvasurārcitaḥ” (worshipped by all the gods), emphasizing his preeminence and divine authority within the Deva hierarchy.

The use of “parokṣeṇa” highlights strategy and opportunism in conflict; it invites reflection on the tension between power and righteousness—whether victory sought through surprise aligns with dharma depends on the broader narrative context.