Shloka 1
इस प्रकार श्रीमह्या भारत विराटपवके अन्तर्गत वैवाहिकपरववमें पाण्डवप्राकट्यविषयक सत्तरवाँ अध्याय पूरा हुआ ॥/ ७० ॥। बपाडानडज () | अऑपटआ छणडट एकसप्ततितमो<्ध्याय: विराटको अन्य पाण्डवोंका भी परिचय प्राप्त होना तथा विराटके द्वारा युधिष्ठिरको राज्य समर्पण करके अर्जुनके साथ उत्तराके विवाहका प्रस्ताव करना विराट उवाच यद्येष राजा कौरव्य: कुन्तीपुत्रो युधिष्ठिर: । कतमोडस्यार्जुनो भ्राता भीमश्न॒ कतमो बली
vaiśaṃpāyana uvāca | janamejaya! tadanantaraṃ niyata-samayaṃ yāvat sva-pratijñāyāḥ pālanaṃ kṛtvā agni-sadṛśa-tejasaḥ pañca bhrātaraḥ mahārathāḥ pāṇḍavāḥ tṛtīye divase snātvā śveta-vastrāṇi dhṛtvā samastaiḥ rājocitaiḥ ābharaṇaiḥ vibhūṣitāḥ rāja-sabhāyāṃ dvāra-deśe sthitāḥ mada-unmatta-gaja-rājā iva suśobhitā babhūvuḥ | te rājānaṃ yudhiṣṭhiraṃ puraskṛtya virāṭasya sabhāṃ jagmuḥ, rājñāṃ kṛteṣu siṃhāsaneṣu niṣeduḥ | tadā te bhinna-bhinna-yajña-vedīṣu prajvalitāgnaya iva prakāśamānāḥ babhūvuḥ |
ไวศัมปายนะกล่าวว่า: โอ ชนเมชยะ ครั้นแล้วเมื่อรักษาปฏิญาณจนครบกำหนดเวลา พี่น้องปาณฑพทั้งห้า ผู้เป็นมหารถีเปล่งปลั่งดุจเปลวไฟ ในวันที่สามได้อาบน้ำ นุ่งห่มผ้าขาว และประดับด้วยเครื่องราชอิสริยาภรณ์ทุกประการ ยืนส่องประกายอยู่ที่ประตูท้องพระโรงดุจช้างกุญชรผู้คึกคะนองเฝ้าประตูพระราชวัง แล้วให้พระเจ้ายุธิษฐิระอยู่เบื้องหน้า จึงเข้าสู่สภาของวิราฏและประทับบนบัลลังก์ที่จัดไว้สำหรับกษัตริย์ ขณะนั้นพวกเขาสว่างไสวประหนึ่งไฟศักดิ์สิทธิ์ที่จุดขึ้นบนแท่นบูชาหลายแห่ง
वैशम्पायन उवाच
Educational Q&A
The passage highlights dharma through disciplined vow-keeping: after completing their pledged period of concealment, the Pāṇḍavas re-enter public life with restraint, purity, and rightful dignity—suggesting that legitimate power is grounded in self-control and fidelity to one’s word.
After the agreed time of incognito ends, the five Pāṇḍavas bathe, dress in white, adorn themselves as royals, and enter King Virāṭa’s court with Yudhiṣṭhira leading. They sit on royal thrones and are described as shining like sacrificial fires, signaling their formal reappearance and restored status.