Shloka 6
पाण्डवपरिचयः—विराटसभायां प्रकाशनम्
Identification of the Pāṇḍavas in Virāṭa’s Court
स तान्यनीकानि निवर्तमाना- न्यालोक्य पूर्णौघनिभानि पार्थ: । हंसो यथा मेघमिवापततन्तं धनंजय: प्रत्यतपत् तरस्वी
sa tāny anīkāni nivartamānāny ālokya pūrṇaugha-nibhāni pārthaḥ | haṃso yathā megham ivāpatat taṃ dhanaṃjayaḥ pratyatapat tarasvī ||
ไวศัมปายนะกล่าวว่า— ครั้นพารถะ (อรชุน) เห็นกระบวนทัพของพวกเการพกำลังหันกลับ หนาแน่นและเชี่ยวกรากดุจสายน้ำหลาก เขาผู้ว่องไวด้วยกำลังได้รุกกดเข้าใส่ และเริ่มเผาผลาญพวกนั้นในศึก ดังสุริยันที่แผดเผากลุ่มเมฆด้วยรัศมีของตน
वैशम्पायन उवाच
Educational Q&A
The verse highlights kṣatriya-dharma: when faced with unjust aggression, disciplined strength may be used decisively to restrain and correct the wrongdoer. The sun-and-cloud image frames Arjuna’s action as a morally charged, order-restoring force rather than mere violence.
Arjuna (Pārtha/Dhanaṃjaya) sees the Kaurava forces withdrawing in dense formations and swiftly attacks them, ‘scorching’ them through his martial prowess—described through a poetic comparison to the sun burning through cloud-masses.