Shloka 22
Śamī-vṛkṣe śastra-nidhāna and Entry into Virāṭa’s Capital (शमीवृक्षे शस्त्रनिधानम्)
निशम्य यस्य विस्फारं व्यद्रवन्त रणात् परे । पर्वतस्येव दीर्णस्य विस्फोटमशनेरिव,भीमसेनने जिसके द्वारा पांचाल वीरोंपर विजय पायी थी, दिग्विजयके समय उन्होंने अकेले ही जिसकी सहायतासे बहुतेरे शत्रुओंको परास्त किया था, वज्रके फटने और पर्वतके विदीर्ण होनेके समान जिसका भयंकर टंकार सुनकर कितने ही शत्रु युद्ध छोड़कर भाग खड़े हुए तथा जिसके सहयोगसे उन्होंने सिन्धुराज जयद्रथको परास्त किया था, अपने उसी धनुषकी प्रत्यंचा भीमसेनने भी उतार दिया
niśamya yasya visphāraṃ vyadravanta raṇāt pare | parvatasyeva dīrṇasya visphoṭam aśaner iva ||
ไวศัมปายนะกล่าวว่า— ครั้นได้ยินเสียงสะบัดของสายธนูนั้นอันน่าสะพรึง ดุจภูผาแยกแตกหรือสายฟ้าระเบิด ศัตรูเป็นอันมากก็ละทิ้งสมรภูมิหนีไป บัดนี้ ภีมเสนะได้ปลดสายธนูออกจากคันธนูนั้นเอง—คันที่ครั้งก่อนเคยใช้ปราบศัตรูใหญ่ และด้วยอานุภาพนั้นยังทำให้พระราชาแห่งสินธุ คือ ชยทรถ พ่ายแพ้มาแล้ว
वैशम्पायन उवाच
Educational Q&A
Even overwhelming strength and proven instruments of victory should be governed by discernment; the warrior’s power is meaningful only when it can be restrained and set aside according to circumstance and duty.
The narrator describes the terrifying sound of a famed bow whose twang once made enemies flee; in the present moment Bhīma removes the bowstring, symbolically and practically laying aside that fearsome weapon.