Previous Verse
Next Verse

Shloka 34

कालविभाग-निरूपणं तथा युद्धव्यवस्था

Time-Reckoning and Mobilization Counsel

गावश्व सम्प्रतिष्ठाप्य सेनां व्यूह्ू समन्‍्ततः: । आरक्षाश्न विधीयन्तां यत्र योत्स्यामहे परान्‌,“गौओंको बीचमें खड़ी करके उनके चारों ओर सेनाका व्यूह बना लिया जाय तथा सब ओरसे रक्षाकी ऐसी व्यवस्था कर ली जाय, जिससे हम शत्रुओंके साथ युद्ध कर सकें"

gāv-aśvān sampratiṣṭhāpya senāṁ vyūhya samantataḥ | ārakṣāś ca vidhīyantāṁ yatra yotsyāmahe parān ||

จงจัดให้โคและม้าอยู่ ณ ใจกลางอันปลอดภัย แล้วจัดทัพเป็นกระบวนล้อมรอบโดยทั่ว; และให้ตั้งการคุ้มกันทุกทิศทุกทาง เพื่อว่าเราจะได้ออกศึกกับศัตรูจากฐานที่มั่นอันมีการพิทักษ์นี้

गावश्वान्cows and horses
गावश्वान्:
Karma
TypeNoun
Rootगो + अश्व
FormMasculine, Accusative, Plural
सम्प्रतिष्ठाप्यhaving stationed (them)
सम्प्रतिष्ठाप्य:
TypeVerb
Rootसम्-प्र-स्था (धातु: स्था)
Formल्यप् (absolutive/gerund), Parasmaipada (usage), having stationed/placed
सेनाम्the army
सेनाम्:
Karma
TypeNoun
Rootसेना
FormFeminine, Accusative, Singular
व्यूह्यhaving arrayed (it) in formation
व्यूह्य:
TypeVerb
Rootव्यूह (धातु: व्यूह्/व्यूह्)
Formल्यप् (absolutive/gerund), Parasmaipada (usage), having arrayed/formed into a battle-formation
समन्ततःon all sides
समन्ततः:
TypeIndeclinable
Rootसमन्ततः
Formtrue
आरक्षाःprotections/guards
आरक्षाः:
Karta
TypeNoun
Rootआ-रक्षा
FormFeminine, Nominative, Plural
विधीयन्ताम्let (them) be arranged/provided
विधीयन्ताम्:
TypeVerb
Rootवि-धा (धातु: धा)
FormImperative (लोट्), Passive (कर्मणि), Third, Plural
यत्रwhere
यत्र:
Adhikarana
TypeIndeclinable
Rootयत्र
Formtrue
योत्स्यामहेwe shall fight
योत्स्यामहे:
TypeVerb
Rootयुध्
FormSimple Future (लृट्), Ātmanepada, First, Plural
परान्the enemies/others (opponents)
परान्:
Karma
TypeAdjective
Rootपर
FormMasculine, Accusative, Plural

वैशम्पायन उवाच

V
Vaiśampāyana
C
cows
H
horses
A
army
E
enemies (parāḥ)