Shloka 35
द्रौपदी-भीमसेनसंवादः
Draupadī–Bhīmasena Dialogue on Suffering, Kāla, and Daiva
दूयामि भरतमश्रेष्ठ दृष्ट॒वा ते भ्रातरं प्रियम् । गोषु गोवृषसंकाशं मत्स्येनाभिनिवेशितम्,भरतश्रेष्ठ! साँड़के समान हृष्ट-पुष्ट तुम्हारे प्रिय भ्राता सहदेवको राजा विराढके द्वारा गौओंकी सेवामें लगाया गया देख मुझे बड़ा दुःख होता है
Vaiśampāyana uvāca: dūyāmi bharataśreṣṭha dṛṣṭvā te bhrātaraṁ priyam | goṣu govṛṣasaṅkāśaṁ matsyenābhiniveśitam ||
โอ้ผู้ประเสริฐแห่งวงศ์ภารตะ ข้าพเจ้าระทมยิ่งนักเมื่อเห็นพี่น้องอันเป็นที่รักของท่าน—ผ่องแผ้วและกำยำดุจโคอุศภะผู้เลิศท่ามกลางฝูงโค—ถูกกษัตริย์มัตสยะให้ไปอยู่ในงานรับใช้ฝูงวัว
वैशम्पायन उवाच
Educational Q&A
The verse highlights dharma as steadfast endurance: even those of high birth accept humble roles without resentment when bound by a vow and necessity. Ethical strength is shown in self-control, patience, and commitment to a chosen duty despite social reversal.
During the Pandavas’ incognito year in the Matsya kingdom, Sahadeva is assigned by King Virāṭa to work among the cattle. The narrator expresses sorrow at seeing a noble warrior reduced to cow-service, underscoring the hardship of concealment and exile.