Shloka 103
मार्कण्डेय उवाच सावित्री तत उत्थाय केशान् संयम्य भाविनी । पतिमुत्थापयामास बाहुभ्यां परिगृह् वै,मार्कण्डेयजी कहते हैं--युधिष्ठिर! तब पतिका हितचिन्तन करनेवाली सावित्रीने उठकर अपने खुले हुए केशोंको बाँध लिया और दोनों हाथोंसे पकड़कर पतिको उठाया
Mārkaṇḍeya uvāca: Sāvitrī tata utthāya keśān saṁyamya bhāvinī | patim utthāpayām āsa bāhubhyāṁ parigṛhya vai ||
มารกัณฑยะกล่าวว่า ครั้นแล้วสาวิตรีผู้มุ่งประโยชน์แห่งสามีได้ลุกขึ้น นางรวบผมที่คลายอยู่ให้เรียบร้อย ตั้งสติให้มั่น แล้วโอบประคองสามีด้วยสองแขน ยกเขาขึ้นให้ยืน
मार्कण्डेय उवाच
Educational Q&A
The verse highlights dharma expressed as steadfast devotion and disciplined action: Savitrī maintains self-control (symbolized by tying her hair and composing herself) and immediately acts for her husband’s welfare, showing that virtue is not passive emotion but purposeful, ethical conduct in crisis.
After a critical moment in the Savitrī–Satyavān episode, Savitrī rises, gathers and binds her loosened hair, and with both arms takes hold of her husband and lifts him up—an image of practical care and resolute presence amid impending tragedy.