Shloka 12
Adhyaya 60: Self-Assertion, Daiva, and the Rhetoric of Inevitability (उद्योग पर्व)
चेतनाचेतनस्यास्य जड़मस्थावरस्य च । विनाशाय समुत्पन्नमहं घोर॑ महास्वनम्,“इस चेतन-अचेतन और स्थावर-जंगम जगत्के विनाशके लिये प्रकट हुई महान् कोलाहलकारी भयंकर शिलावृष्टि अथवा आँधीको भी मैं सदा समस्त प्राणियोंपर दया करके सबके देखते-देखते यहीं शान्त कर सकता हूँ
cetanācetanasyāsya jaḍamasthāvarasya ca | vināśāya samutpannam ahaṃ ghoraṃ mahāsvanam |
ความอื้ออึงอันน่าสะพรึงกลัวและกึกก้องยิ่งนี้—ซึ่งบังเกิดขึ้นเพื่อทำลายโลกทั้งที่มีชีวิตและไร้ชีวิต ทั้งที่เฉื่อยชาและนิ่งอยู่กับที่—ข้าสามารถระงับให้สงบลงได้ในทันที ณ ที่นี้เอง ด้วยความกรุณาต่อสรรพสัตว์ ต่อหน้าสายตาทุกผู้คน
वैशम्पायन उवाच
Educational Q&A
Even when immense destructive forces arise, the ethical ideal highlighted is restraint guided by compassion (dayā) toward all beings; power is presented as legitimate only when governed by concern for universal welfare.
A terrifying, loud phenomenon associated with destruction is described as having arisen; the speaker asserts the capacity to pacify it immediately in full public view, emphasizing control over ominous forces in the tense lead-up to conflict.