Shloka 74
Udyoga-parva Adhyāya 47 — Arjuna’s Deterrent Declaration
Sañjaya’s Report
यो रुक्मिणीमेकरथेन भोजा- नुत्साद्य राज्ञ: समरे प्रसहा । उवाह भार्या यशसा ज्वलन्तीं यस्यां जज्ञे रौक्मिणेयो महात्मा
yo rukmiṇīm ekaratheṇa bhojān utsādya rājñaḥ samare prasahā | uvāha bhāryāṃ yaśasā jvalantīṃ yasyāṃ jajñe raukmiṇeyo mahātmā ||
ผู้ซึ่งขึ้นรถศึกเพียงคันเดียว ก็สามารถปราบเหล่ากษัตริย์โภชะในสนามรบด้วยกำลัง และอภิเษกรุกมินีผู้รุ่งเรืองด้วยสิริโฉมและเกียรติยศเป็นชายา—จากครรภ์ของรุกมินีนั้นเอง มหาบุรุษปรัทยุมน์ (ราวกฺมิเณยะ) ได้ถือกำเนิดขึ้น।
संजय उवाच
Educational Q&A
The verse highlights the kṣatriya ideal of decisive courage joined with social responsibility: victory in battle and the establishment of a lawful household (marriage) that sustains lineage and reputation (yaśas).
Sañjaya praises a hero who defeats the Bhoja kings in battle from a single chariot and then marries Rukmiṇī; from her is born Pradyumna, known as Raukmiṇeya.