Previous Verse
Next Verse

Shloka 2

Bhīṣma’s Dream-Counsel and the Prasvāpa Astra (भीष्मस्वप्नदर्शनम् / प्रस्वापास्त्रोपदेशः)

अयुगञ्जमेव चैवाहं तदस्त्र॑ भृगुनन्दने । प्रस्वापं मां प्रयुझजानं नारदो वाक्यमब्रवीत्‌,तथापि मैंने भूगुनन्दन परशुरामजीको लक्ष्य करके उस अस्त्रको धनुषपर चढ़ा ही लिया। मुझे प्रस्वापनास्त्रका प्रयोग करते देख नारदजीने इस प्रकार कहा--

ayugañjameva caivāhaṃ tad astraṃ bhṛgunandane | prasvāpaṃ māṃ prayuñjānaṃ nārado vākyam abravīt |

ถึงกระนั้น ข้าก็ยังเล็งไปที่ภฤคุนันทนะ ปรศุรามะ และขึ้นอาวุธนั้นบนคันศรของข้า ครั้นนารทะเห็นข้ากำลังจะใช้อาวุธปรัสวาปนะ (บันดาลนิทรา) ก็กล่าวกับข้าดังนี้

अयुगञ्जम्the (weapon) named Ayugañja
अयुगञ्जम्:
Karma
TypeNoun
Rootअयुगञ्ज (प्रातिपदिक)
FormNeuter, Accusative, Singular
एवindeed/just
एव:
TypeIndeclinable
Rootएव
and
:
TypeIndeclinable
Root
एवindeed/just
एव:
TypeIndeclinable
Rootएव
अहम्I
अहम्:
Karta
TypeNoun
Rootअहम्
FormCommon, Nominative, Singular
तत्that
तत्:
Karma
TypeAdjective
Rootतद् (सर्वनाम-प्रातिपदिक)
FormNeuter, Accusative, Singular
अस्त्रम्weapon/missile
अस्त्रम्:
Karma
TypeNoun
Rootअस्त्र (प्रातिपदिक)
FormNeuter, Accusative, Singular
भृगुनन्दनेin/with regard to Bhṛgunandana (Paraśurāma)
भृगुनन्दने:
Adhikarana
TypeNoun
Rootभृगुनन्दन (प्रातिपदिक)
FormMasculine, Locative, Singular
प्रस्वापम्sleep-inducing (weapon/spell)
प्रस्वापम्:
Karma
TypeNoun
Rootप्रस्वाप (प्रातिपदिक)
FormMasculine, Accusative, Singular
माम्me
माम्:
Karma
TypeNoun
Rootअस्मद् (सर्वनाम-प्रातिपदिक)
FormCommon, Accusative, Singular
प्रयुञ्जानम्using/applying
प्रयुञ्जानम्:
TypeVerb
Rootप्र-युज् (धातु) / प्रयुञ्जान (वर्तमान-कृदन्त)
FormMasculine, Accusative, Singular, शतृ (वर्तमान सक्रिय कृदन्त)
नारदःNārada
नारदः:
Karta
TypeNoun
Rootनारद (प्रातिपदिक)
FormMasculine, Nominative, Singular
वाक्यम्a statement/words
वाक्यम्:
Karma
TypeNoun
Rootवाक्य (प्रातिपदिक)
FormNeuter, Accusative, Singular
अब्रवीत्said/spoke
अब्रवीत्:
TypeVerb
Rootब्रू (धातु)
FormImperfect (लङ्), 3rd, Singular, Parasmaipada

भीष्म उवाच

B
Bhishma
P
Parashurama (Bhargava, Bhṛgunandana)
N
Narada
P
Prasvapana Astra
B
bow