Shloka 25
उद्योगपर्व — गान्धारी-उपदेशः
Udyoga Parva — Gandhārī’s Counsel to Duryodhana
भ्रातुरेतद् वच: श्रुत्वा धार्तराष्ट्र: सुयोधन: । क्रुद्ध: प्रातिष्ठतोत्थाय महानाग इव श्वसन्
bhrātur etad vacaḥ śrutvā dhārtarāṣṭraḥ suyodhanaḥ | kruddhaḥ prātiṣṭhatotthāya mahānāga iva śvasan ||
ไวศัมปายนะกล่าวว่า—ครั้นได้ยินถ้อยคำของพี่น้องแล้ว สุโยธนะ (ทุรโยธนะ) โอรสแห่งธฤตราษฏระ ก็ลุกขึ้นด้วยความพิโรธ และออกไปโดยหอบหายใจแรง ส่งเสียงฟ่อดุจพญานาคใหญ่ ในความเขลาหลงและความทะนงอันไร้ยางอาย เขาละทิ้งกาลเทศะทั้งปวง ดูหมิ่นผู้ควรแก่การเคารพ แล้วจากไปหลังแสดงความไม่เคารพต่อวิทุระ ธฤตราษฏระ พระราชาบาหลีกผู้ชรา กฤปะ โสมทัตตะ ภีษมะ โทรณะ และแม้แต่พระศรีกฤษณะผู้เป็นชนารทนะเอง
वैशम्पायन उवाच
Educational Q&A
Uncontrolled anger and pride destroy discernment and lead one to dishonor elders and wise counselors. The verse highlights how rejecting respectful conduct (maryādā) and scorning the worthy accelerates moral decline and pushes conflict toward war.
After hearing his brother’s words, Duryodhana becomes furious, rises abruptly, and storms out, compared to a great serpent hissing. In doing so, he shows contempt toward key elders and authorities—Vidura, Dhṛtarāṣṭra, Bāhlīka, Kṛpa, Somadatta, Bhīṣma, Droṇa, and Kṛṣṇa—signaling his refusal to accept counsel and restraint.