Shloka 3
उद्योगपर्व — अध्याय १२५: दुर्योधनस्य प्रत्युत्तरम्
Duryodhana’s Reply in the Kuru Assembly
यावन्न प्रेक्षते क्ुद्ध: सेनां तव युधिष्ठिर: । ह्वीनिषेवो महेष्वासस्तावच्छाम्यतु वैशसम्
yāvan na prekṣate kruddhaḥ senāṃ tava yudhiṣṭhiraḥ | hrī-niṣevo maheṣvāsas tāvac chāmyatu vaiśasam ||
ไวศัมปายนะกล่าวว่า “ตราบใดที่ยุธิษฐิระ—มหาธนูรผู้มีความละอายเป็นธรรมชาติ—ยังมิได้ทอดพระเนตรกองทัพของเจ้าด้วยสายตาอันกริ้วโกรธ ขอให้การสังหารอันใกล้จะมาถึงนี้สงบลงและยุติเสียก่อน”
वैशम्पायन उवाच
Educational Q&A
The verse urges de-escalation before violence becomes irreversible: while even the most restrained, dharma-minded leader (Yudhiṣṭhira) has not yet turned fully to wrath, there remains a moral window to pacify conflict and prevent mass slaughter.
In the tense pre-war setting of the Udyoga Parva, the narrator frames a warning: if Yudhiṣṭhira—normally modest and self-controlled—directs an angry, decisive attention toward the opposing army, war will be unavoidable; therefore the impending carnage should be calmed immediately.