Shloka 186
Adhyāya 90 — Protection of Livelihoods, Brahmanical Subsistence Norms, and Royal Oversight (राष्ट्रवृत्ति-राष्ट्रगुप्ति-उपदेशः)
सर्वान् सुपरिणीतांस्तान् कारयेथा युधिष्ठिर । युधिष्ठिर! जो धर्मज्ञ
sarvān supariṇītāṁs tān kārayethā yudhiṣṭhira |
ภีษมะกล่าวว่า: “โอ ยุธิษฐิระ เจ้าพึงจัดให้บุรุษทั้งหลายผู้ได้รับการฝึกดีและประพฤติดี ได้รับมอบหมายงานตามควรและได้รับการอุปถัมภ์. ไม่ว่าเขาจะสรรเสริญหรือกล่าวโทษเจ้า—ผู้รู้ธรรม ผู้มั่นคงกล้าหาญ และไม่เคยหันหลังให้ศึก; ผู้เลี้ยงชีพอยู่ในแผ่นดินหรือดำรงชีพภายใต้พระบารมีของกษัตริย์; ตลอดจนเสนาบดีและผู้เป็นกลาง—เจ้าพึงให้เกียรติแก่เขาทั้งสิ้น. กษัตริย์ไม่ควรหวั่นไหวด้วยคำสรรเสริญหรือคำติเตียน.”
भीष्म उवाच
Educational Q&A
A ruler should honor and properly employ worthy people—dharma-knowers, steadfast warriors, dependents, ministers, and neutral parties—without being influenced by whether they praise or criticize him. Respect for merit and social support is a central duty of kingship (rājadharma).
In the Shanti Parva, Bhishma instructs Yudhishthira on statecraft and righteous rule after the war. Here he emphasizes impartial conduct: the king must maintain dignity and fairness by honoring key social and political groups regardless of their opinions about him.