Shanti Parva Adhyaya 69 Shloka 58 - Mahabharata | Thai | Vedapath

Vyasa

←Previous VerseNext Verse→

Shloka 58

राजवृत्त-रक्षा-प्रणिधि-षाड्गुण्योपदेशः

Royal Conduct, Protection, Intelligence, and Policy Measures

Devanagari script

राजा प्रगल्भं कुरुते मनुष्यं राजा कृशं वै कुरुते मनुष्यम्‌ । राजाभिपन्नस्य कुत: सुखानि राजाभ्युपेतं॑ सुखिनं करोति,राजा मनुष्यको धृष्ट एवं सबल बनाता है और राजा ही उसे दुर्बल कर देता है। राजाके रोषका शिकार बने हुए मनुष्यको कैसे सुख मिल सकता है? राजा अपने शरणागतको सुखी बना देता है

Transliteration

rājā pragalbhaṃ kurute manuṣyaṃ rājā kṛśaṃ vai kurute manuṣyam | rājābhipannasya kutaḥ sukhāni rājābhyupetaṃ sukhinaṃ karoti ||

Translation

พระราชาทรงทำให้คนกล้าหาญและเข้มแข็งได้ และพระราชานั่นเองก็ทำให้คนอ่อนแอถดถอยได้ ผู้ตกอยู่ใต้พระราชพิโรธจะมีความสุขได้อย่างไรเล่า? แต่ผู้มาขอพึ่งพระบรมโพธิสมภาร พระราชาทรงทำให้เขาเป็นสุข

Word by Word

राजाthe king

प्रगल्भम्bold, confident

कुरुतेmakes

मनुष्यम्a man, human

राजाthe king

कृशम्weak, emaciated

वैindeed

कुरुतेmakes

मनुष्यम्a man, human

राजाthe king

अभिपन्नस्यof one who has fallen into/been subjected to (the king)

कुतःwhence? how?

सुखानिhappinesses, comforts

राजाthe king

अभ्युपेतम्one who has approached, a suppliant

सुखिनम्happy

करोतिmakes

Speaker

वसुमना उवाच

Characters & Entities

rājā (the king)

manuṣya (a man/subject)

śaraṇāgata (implied: one who seeks refuge)

Verse Rasa (Emotional Essence)

Sandhi Notes