Shloka 79
Rāma–Jāmadagnya-janma-kāraṇa and Kṣatra-kṣaya
Paraśurāma’s origins and the depletion/restoration of kṣatriya lineages
वने संवर्धितो गोभि: सो5भिरक्षतु मां मुने । राजा शिबिका एक महातेजस्वी पुत्र बचा हुआ है, जिसका नाम है गोपति। उसे वनमें गौओंने पाल-पोसकर बड़ा किया है। मुने! आपकी आज्ञा हो तो वही मेरी रक्षा करे || ७८३ || प्रतर्दनस्य पुत्रस्तु वत्सो नाम महाबल:
vane saṃvardhito gobhiḥ so ’bhirakṣatu māṃ mune | rājā śibikā eka mahātejasvī putraḥ bacā huā hai, jisakā nāma hai gopati | use vanam̐eṃ gāvoṃne pāla-poṣakara baṛā kiyā hai | mune! āp kī ājñā ho to vahī merī rakṣā kare || pratardanasya putras tu vatso nāma mahābalaḥ ||
วาสุเทวะกล่าวว่า— “ข้าแต่มุนี ขอให้ผู้นั้น—ผู้ซึ่งเติบใหญ่ในพงไพรด้วยการเลี้ยงดูของโคทั้งหลาย—เป็นผู้คุ้มครองข้าพเจ้า มีโอรสของพระราชาศิบิกา ผู้รุ่งเรืองด้วยเดชานุภาพยิ่งนัก นามว่า โคปติ ผู้รอดพ้นในดงดิบและได้รับการอภิบาลจากโคเหล่านั้นเอง หากท่านอนุญาต ข้าแต่มุนี ขอให้ผู้นั้นเป็นผู้พิทักษ์ของข้าพเจ้าเถิด” (แล้วข้อความดำเนินต่อไปว่า) “ส่วนโอรสของประตัรทนะ นามว่า วัตสะ เป็นผู้มีกำลังยิ่ง …”
वासुदेव उवाच
Educational Q&A
The passage highlights the ethical ideal that protection (rakṣā) should be entrusted to one proven by nurture, character, and circumstance—not merely by status. The image of being ‘reared by cows in the forest’ evokes purity, non-violence, and pastoral dharma, suggesting a protector shaped by simple, sustaining virtues.
Vāsudeva addresses a sage and proposes a specific guardian for himself: Gopati, the radiant son of King Śibikā, who was saved and raised in the forest by cows. The text then transitions to mention another figure—Vatsa, the powerful son of Pratardana—indicating a continuing list or discussion of notable persons and their capacities.