Shloka 90
दिशो भुजा रविश्वक्षुवीर्ये शुक्र: प्रतिष्ठित: सप्त मार्गा निरुद्धास्ते वायोरमिततेजस:
diśo bhujā raviśvakṣu-vīrye śukraḥ pratiṣṭhitaḥ | sapta mārgā niruddhās te vāyor amita-tejasaḥ ||
ทิศทั้งหลายประหนึ่งเป็นพระกรของพระองค์; ในเดชานุภาพอันยิ่งใหญ่ของสุริยะผู้เห็นทั่ว ชุกระก็ตั้งมั่นอยู่ ณ ที่นั้น. และเจ็ดเส้นทางทั้งหลาย—อันเป็นของวายุผู้มีพลังเรืองรองหาประมาณมิได้—ก็ถูกพระองค์ทรงกำกับไว้ในขอบเขต.
भीष्म उवाच
Educational Q&A
The verse points to a moral-metaphysical principle: the universe functions through regulated order, where even immense forces are bounded by law. By implication, human power too should be governed by dharma and self-restraint rather than allowed to become unbounded.
In Śānti Parva, Bhīṣma instructs Yudhiṣṭhira on dharma and right order. Here he uses cosmological imagery—Sun, Venus, and Wind with their ‘courses’—to illustrate how the world is sustained by structured regulation, supporting his broader counsel on disciplined rule and ethical conduct.