Shloka 14
अहमात्मानमात्मस्थो मार्गमाणो55त्मनो गतिम् । वासार्थिन महाप्रज्ञं चलच्चित्तमुपास्मि ह
aham ātmānam ātmastho mārgaṇo ’tmanaḥ gatim | vāsārthin mahāprājñaṃ calacittam upāsmi ha ||
พราหมณ์กล่าวว่า “เมื่อข้าถอนตนจากอารมณ์แห่งอินทรีย์ ตั้งมั่นอยู่ในอาตมันของตน และแสวงหาความก้าวยิ่งของชีวาตมัน—คือพรหมัน อาตมันสูงสุด—กระนั้นข้าก็ยังประหนึ่ง ‘รับใช้’ จิตอันกระสับกระส่ายนี้ ซึ่งเฉลียวฉลาดยิ่งและเที่ยวแสวงที่พำนักในวิถีคฤหัสถ์ ดังนั้นข้าจึงมิได้ถูกผูกมัดด้วยความยึดติด และมิได้ถูกนิยามด้วยความชัง; ข้ามุ่งสู่เสรีภาพภายใน พร้อมทั้งยอมรับการเคลื่อนไหวอันเคยชินของจิต”
ब्राह्मण उवाच
Educational Q&A
Even when one turns away from sense-objects and seeks the highest realization (ātmanaḥ gati), the mind remains restless and habit-driven. The teaching is to recognize this instability without falling into either attachment or aversion, and to continue disciplined inner practice—observing, training, and redirecting the mind toward the Self.
A Brahmin speaker describes his inner state: he is engaged in the quest for the supreme Self while simultaneously dealing with a clever, wandering mind that keeps inclining toward ‘dwelling’ in worldly life. He frames this as a lived tension of spiritual pursuit—neither indulgence nor hatred, but ongoing practice amid mental fluctuation.