Shloka 113
Nāgendra–Brāhmaṇa Saṃvāda: Praśna-vidhi and Dharmic Approach on the Gomatī Riverbank
सर्व पञ्चभिराविष्ट भूतैरी श्वरबुद्धिभि: । वैशम्पायनजीने कहा--प्रजानाथ! इस जगत्में जितने प्राणी हैं, वे सब ईश्वरके संकल्पसे उत्पन्न हुए पाँच महाभूतोंसे युक्त हैं
sarve pañcabhir āviṣṭā bhūtair īśvarabuddhibhiḥ |
ไวศัมปายนะกล่าวว่า “ข้าแต่พระผู้เป็นใหญ่แห่งปวงประชา สรรพสัตว์ทั้งหลายในโลกนี้ล้วนถูกแผ่ซ่านและประกอบขึ้นด้วยมหาภูตทั้งห้า ซึ่งบังเกิดจากพระสังกัลปะอันมุ่งหมายของพระผู้เป็นเจ้า”
वैशग्पायन उवाच
Educational Q&A
All embodied beings share a common constitution—the five great elements—and their arising is framed as occurring under the Lord’s purposeful governance. This supports an ethical outlook of humility, non-cruelty, and restraint, since no creature is fundamentally separate in its material basis.
Vaiśampāyana addresses a ruler (“lord of the people”), explaining a doctrinal point about the origin and composition of living beings: they are pervaded by the five elements and come into being through divine resolve, as part of the Shānti Parva’s instruction on right understanding and conduct.