Shloka 8
मानुष्यमसुखं प्राप्प य: सज्जति स मुहाृति । नालं स दुःखमोक्षाय संयोगो दुःखलक्षणम्,जहाँ सुखका नाम भी नहीं है, ऐसे इस मानव-शरीरको पाकर जो विषयोंमें आसक्त होता है, वह मोहको प्राप्त होता है। विषयोंका संयोग दुःखरूप ही है, अतः दुःखोंसे छुटकारा नहीं दिला सकता
mānuṣyam asukhaṁ prāpya yaḥ sajjati sa muhyati | nālaṁ sa duḥkhamokṣāya saṁyogo duḥkhalakṣaṇaḥ ||
ครั้นได้สภาพเป็นมนุษย์—ซึ่งแท้จริงแล้วมักไร้สุขอันแท้—ผู้ใดกลับหลงติดในอารมณ์แห่งอินทรีย์ ผู้นั้นย่อมตกอยู่ในโมหะ. การประจวบกับวัตถุทั้งหลายมีลักษณะเป็นทุกข์โดยสภาพ; ฉะนั้นจึงไม่อาจเป็นเหตุให้พ้นทุกข์ได้.
नारद उवाच
Educational Q&A
Human life is easily wasted in attachment; sense-contact (saṁyoga) is inherently bound up with suffering, so liberation from sorrow requires detachment and a higher pursuit than enjoyment of objects.
In the didactic discourse of Śānti Parva, Nārada instructs the listener by warning that attachment to worldly objects after gaining a rare human birth leads to delusion and cannot bring freedom from suffering.