Shloka 20
अव्यक्त–पुरुष–विवेकः (Discrimination of Avyakta/Prakṛti and Puruṣa) — Yājñavalkya’s Anvīkṣikī to Viśvāvasu
विधूम इव सप्तार्चिरादित्य इव रश्मिमान् | वैद्युतो 5ग्निरिवाकाशे दृश्यते55त्मा तथा55त्मनि,ध्याननिष्ठ योगीको अपने हृदयमें उसी प्रकार परमात्माका साक्षात् दर्शन होता है जैसे धूमरहित अग्निका, किरणमालाओंसे मण्डित सूर्यका तथा आकाशमें विद्युतके प्रकाशका दर्शन होता है
vidhūma iva saptārcir āditya iva raśmimān | vaidyuto 'gnir ivākāśe dṛśyate 'tmā tathātmani ||
ดุจไฟเจ็ดเปลวอันไร้ควัน; ดุจสุริยะผู้ประดับด้วยรัศมี; และดุจเปลวสายฟ้าที่ปรากฏในเวหา—ฉันนั้น ในอาตมัน อาตมันย่อมปรากฏแก่ตนโดยตรง. ฉันใด โยคีผู้ตั้งมั่นในสมาธิย่อมได้เห็นปรมาตมันในหทัยโดยประจักษ์ฉันนั้น.
वसिष्ठ उवाच
Educational Q&A
Direct realization of the Self (and the Supreme Self) arises for the yogin who is firmly established in meditation; this inner vision is compared to unmistakable luminous phenomena—smokeless fire, the radiant sun, and lightning in the sky—emphasizing clarity, immediacy, and self-evidence.
Vasiṣṭha is instructing about contemplative practice and the experiential ‘seeing’ of the Self within oneself, using vivid natural images of light to describe how realization appears to the meditator in the heart.