Shloka 16
अव्यक्त-गुण-पुरुषविवेकः | Avyakta, Guṇas, and Discrimination of Puruṣa
एकरात्रान्तराशित्वमेककालिक भोजनम् । चतुर्थाष्टमकालश्नल पषछ्ठकालिक एव च,कभी एक रातका अन्तर देकर भोजन करता है, कभी दिन-रातमें एक बार अन्न ग्रहण करता है और कभी दिनके चौथे, छठे या आठवें पहरमें भोजन करता है
ekarātrāntarāśitvam ekakālikabhojanam | caturthāṣṭamakālaśnala ṣaṣṭhakālika eva ca ||
วสิษฐะกล่าวว่า “เขาฝึกวินัยแห่งอาหารอย่างเคร่งครัด—บางคราวกินเว้นหนึ่งคืน บางคราวกินเพียงครั้งเดียวตลอดวันและคืน และบางคราวกินตามยามที่กำหนด เช่น ยามที่สี่ ที่หก หรือที่แปด. ความสำรวมอันพอเหมาะนี้เป็นส่วนแห่งการฝึกตน.”
वसिष्ठ उवाच
Educational Q&A
The verse highlights tapas through disciplined eating: regulating when one eats (after an interval, once per day-night, or at specific watches) as a practical method for cultivating self-mastery and ethical steadiness.
Vasiṣṭha is describing forms of ascetic dietary observance—different schedules of taking food—within a broader instruction on disciplined conduct and restraint.