Shloka 863
तेन शक्र न शोचामि नास्ति शोके सहायता । इन्द्र! जो कालके प्रभावको जानता है, वह उससे आक्रान्त होकर भी शोक नहीं करता; क्योंकि विपत्ति दूर करनेमें शोकसे कोई सहायता नहीं मिलती, इसलिये मैं शोक नहीं करता हूँ
tena śakra na śocāmi nāsti śoke sahāyatā |
เพราะฉะนั้น โอ้ศักระ (อินทรา) ข้าพเจ้าไม่โศกเศร้า; ในความโศกไม่มีสิ่งใดช่วยได้ ผู้ใดรู้เดชานุภาพแห่งกาล ย่อมไม่คร่ำครวญแม้ถูกกาลกระหน่ำ เพราะความเศร้าไม่อาจขจัดวิบัติได้—ฉะนั้นข้าพเจ้าจึงไม่โศก
भीष्म उवाच
Educational Q&A
Grief is not an effective instrument for overcoming misfortune; understanding the sovereignty of Kāla (Time) leads to steadiness and non-lamentation even amid suffering.
Bhīṣma addresses Śakra (Indra), explaining why he does not grieve: he recognizes that events are driven by Time’s power, and that lamentation provides no practical aid in removing adversity.