Shloka 15
Prahlāda–Indra Saṃvāda: Kartṛtva (Agency) and Svabhāva (Nature) in the Causation of Karma
तमेव च यथा दस्युः क्षिप्त्वा गच्छेच्छिवां दिशम् । तथा रजस्तम: कर्माप्युत्सृज्य प्राप्तुयाच्छुभम्
tam eva ca yathā dasyuḥ kṣiptvā gacchec chivāṃ diśam | tathā rajas-tamaḥ karmāpy utsṛjya prāpnuyāc chubham ||
ภีษมะกล่าวว่า: ดุจโจรที่สลัดทิ้งภาระแห่งของโจรกรรมแล้วมุ่งไปโดยไม่ติดขัดสู่ทิศที่ตนคาดหวังความปลอดภัยและความผาสุก ฉันใดก็ฉันนั้น บุคคลเมื่อสละกรรมที่ถูกขับเคลื่อนด้วยรชัสและตมัสแล้ว ย่อมบรรลุสภาวะอันเป็นมงคลและประโยชน์อันสูงยิ่ง.
भीष्म उवाच
Educational Q&A
Cast off rajasic and tamasic actions—those rooted in restless desire, anger, greed, delusion, and inertia—just as a thief discards incriminating loot; once the burden is dropped, one naturally moves toward an auspicious, wholesome end.
In Bhishma’s instruction in the Shanti Parva, he uses a vivid simile: a robber throws away stolen goods to escape danger and reach safety; likewise, a seeker abandons lower-quality actions (rajas and tamas) to reach śubha-gati, an auspicious destination.