Shloka 58
Adhyāya 199: Karma–Jñāna Causality and the Nirguṇa Brahman
Manu’s Instruction
न युक्त तु मृषा वाणी त्वया वक्तुमरिंदम | तथा मयाप्यभिहितं मिथ्या कर्तु न शक््यते,शत्रुदमन नरेश! आपके लिये भी झूठ बोलना उचित नहीं है और मैं भी अपनी कही हुई बातको मिथ्या नहीं कर सकता
na yukta tu mṛṣā vāṇī tvayā vaktum ariṃdama | tathā mayāpy abhihitaṃ mithyā kartuṃ na śakyate, śatrudamana nareśa |
โอ้ผู้ปราบศัตรู! ไม่สมควรที่ท่านจะกล่าวเท็จ และข้าพเจ้าก็เช่นกัน สิ่งที่ข้าพเจ้าได้กล่าวไว้แล้วไม่อาจทำให้เป็นมุสาวาทได้—วาจาของข้าพเจ้าไม่อาจแปรเป็นคำลวง
ब्राह्मण उवाच
Educational Q&A
Truthful speech is a dharmic obligation for both ruler and Brahmin: the king should not resort to falsehood, and the speaker must not invalidate his own declared word. Integrity of speech is presented as a moral constraint that binds all, regardless of power.
A Brahmin addresses a king using royal epithets (‘tamer of enemies’) and refuses any move toward lying or retracting truth. The exchange frames an ethical tension—pressure to alter statements versus the duty to uphold satya—within a didactic setting typical of Śānti Parva.