Shloka 7
Dama-pradhāna-dharma (Self-restraint as the Root of Dharma) — Śānti-parva 154
तेषां रुदितशब्देन गृश्रो5भ्येत्य वचो<ब्रवीत् । एकात्मजमिमं लोके त्यक्त्वा गच्छत मा चिरम्
teṣāṁ ruditāśabdena gṛdhro ’bhyetya vaco ’bravīt | ekātmajam imaṁ loke tyaktvā gacchata mā ciram ||
ภีษมะกล่าวว่า— เมื่อถูกดึงดูดด้วยเสียงร่ำไห้ของพวกเขา แร้งตัวหนึ่งก็บินมาถึงที่นั่นแล้วกล่าวว่า “โอ มนุษย์ทั้งหลาย จงทิ้งบุตรเพียงคนเดียวนี้ไว้ในโลกเถิด แล้วกลับไปเสีย อย่าชักช้า ที่นี่มีหญิงชายเป็นพัน ๆ ถูกกาล (ความตาย) พามาแล้ว และพี่น้องญาติวงศ์ของเขาทั้งหลายก็ละทิ้งแล้วจากไป”
भीष्म उवाच
Educational Q&A
The verse underscores the inevitability of death under the power of Kāla (Time) and urges detachment from possessive grief: even the dearest relations must ultimately be left behind, so one should not be immobilized by lamentation.
As people cry over a dead youth described as an only son, a vulture—attracted by the sound—approaches and delivers a stark admonition: countless beings have died here before, and their relatives have all departed, leaving the dead behind; therefore, they too should leave and not linger.