Shloka 69
आपद्धर्मनिर्णयः — विश्वामित्र-श्वपचसंवादः
Apaddharma Determination: Dialogue of Viśvāmitra and the Śvapaca
अहं हि भृशमापतन्नस्त्वमापन्नतरो मम । द्वयोरापन्नयो: संधि: क्रियतां मा चिराय च,“मैं भारी विपत्तिमें फँसा हूँ और तुम भी महान् संकटमें पड़े हुए हो। इस प्रकार आपफत्तिमें पड़े हुए हम दोनोंको संधि कर लेनी चाहिये। इसमें विलम्ब न हो
ahaṁ hi bhṛśam āpatann as tvam āpannataro mama | dvayor āpannayoḥ sandhiḥ kriyatāṁ mā cirāya ca ||
เราตกอยู่ในความคับขันอย่างยิ่ง และท่านก็อยู่ในภาวะหนักหนายิ่งกว่าเรา เมื่อเราทั้งสองประสบภัยพิบัติร่วมกัน ก็พึงทำสันติประนีประนอมกันโดยพลัน—อย่าชักช้า
भीष्म उवाच
Educational Q&A
When both sides are afflicted, dharma may favor timely reconciliation (sandhi) over prolonging hostility; delay only deepens harm.
Bhishma urges the other party to recognize their shared crisis and to conclude a settlement quickly, framing peace as a practical and ethical necessity in adversity.