Shloka 17
प्रसवे चैव नारीणां वृद्धानां पुत्रकारिता । तथा नरेन्द्र धनिनां सा55शा कृशतरी मया,नरेन्द्र! वृद्ध अवस्थावाली नारियोंके हृदयमें जो पुत्र पैदा होनेके लिये आशा बनी रहती है तथा धनियोंके मनमें जो अधिकाधिक धनलाभकी आशा रहती है, वह मुझसे अत्यन्त कृश है
kṛśa uvāca | prasave caiva nārīṇāṁ vṛddhānāṁ putrakāritā | tathā narendra dhanināṁ sāśā kṛśatarī mayā, narendra |
กฤษะกล่าวว่า “ข้าแต่มหาราช ความหวังที่ค้างอยู่ในใจสตรีชราที่ใฝ่จะให้กำเนิดบุตรชาย และความหวังในใจคนมั่งมีที่ใฝ่จะได้ทรัพย์เพิ่มพูนไม่สิ้นสุด—ความหวังเช่นนั้นยังน้อยนิดยิ่งกว่าข้าพเจ้า”
कृश उवाच
Educational Q&A
The verse highlights the tenacity of human hope—whether for progeny or for wealth—and contrasts it with the speaker’s own diminished expectation, pointing toward vairāgya (detachment) and a sober recognition of desire’s persistence.
Kṛśa addresses a king and uses two vivid comparisons—aged women longing for a son and rich men longing for more riches—to explain that even such strong hopes are, in his case, weaker still, indicating his reduced worldly aspiration.