Shloka 5
Śānti Parva 116: Criteria for Royal Servants and Administrative Competence (भृत्य-गुण-प्रश्नः / राजसेवक-लक्षणम्)
अभिषिक्तो हि यो राजा राष्ट्रस्थो मित्रसंवृत: । ससुहृत्समुपेतो वा स कथं रज्जयेत् प्रजा:
abhīṣikto hi yo rājā rāṣṭrastho mitrasaṁvṛtaḥ | sasuḥṛtsamupeto vā sa kathaṁ rañjayet prajāḥ ||
ยุธิษฐิระทูลถามว่า “พระราชาผู้ได้รับการอภิเษกโดยชอบ ตั้งมั่นในแว่นแคว้นของตน มีมิตรสหายและพันธมิตรห้อมล้อม พร้อมด้วยผู้หวังดีคอยเกื้อหนุน ควรประพฤติอย่างไรจึงจะยังความพอใจแก่ไพร่ฟ้าประชาราษฎร์ได้?”
युधिषछ्िर उवाच
Educational Q&A
Legitimate authority (abhiṣeka), allies, and loyal supporters do not by themselves secure good rule; a king must actively practice rajadharma—policies and conduct aimed at the welfare and satisfaction of the people.
In the Śānti Parva’s instruction on governance, Yudhiṣṭhira poses a practical question about statecraft: given a king already established and supported, by what means should he keep the populace pleased—inviting Bhīṣma’s guidance on rajadharma.