Shloka 4

Vyāghra–Gomāyu Saṃvāda (व्याघ्रगोमायु संवाद) — Testing Character Beneath Appearances

Devanagari script

स त्वायुषि परिक्षीणे जगामानीप्सितां गतिम्‌ । गोमायुत्वं च सम्प्रातो दूषित: पूर्वकर्मणा,धीरे-धीरे उसकी आयु समाप्त हो गयी और वह ऐसी गतिको प्राप्त हुआ, जो किसी भी प्राणीको अभीष्ट नहीं है। वह अपने पूर्वकर्मसे दूषित होकर दूसरे जन्ममें गीदड़ हो गया

Transliteration

sa tv āyuṣi parikṣīṇe jagāmānīpsitāṃ gatim | gomāyutvaṃ ca samprāpto dūṣitaḥ pūrvakarmaṇā ||

Translation

ภีษมะกล่าวว่า—เมื่ออายุขัยของเขาสิ้นสุดลง เขาก็ไปสู่ชะตากรรมอันไม่เป็นที่ปรารถนาของสัตว์ใด ๆ ทั้งสิ้น ด้วยกรรมเก่าที่ทำให้มัวหมอง เขาจึงไปเกิดใหม่เป็นสุนัขจิ้งจอก

Word by Word

सःhe

त्वाyou

आयुषिin (his) lifespan

परिक्षीणेwhen (it was) exhausted

जगामwent/attained

अनिप्सिताम्undesired

गतिम्state/destination

गोमायुत्वम्jackal-hood; the state of being a jackal

चand

सम्प्राप्तःhaving attained

दूषितःtainted/defiled

पूर्वकर्मणाby former deeds

Speaker

भीष्म उवाच

Characters & Entities

Bhīṣma

jackal (gomāyu)

Verse Rasa (Emotional Essence)

Geographic Context

Sandhi Notes