Previous Verse
Next Verse

Shloka 27

Vyāghra–Gomāyu Saṃvāda (व्याघ्रगोमायु संवाद) — Testing Character Beneath Appearances

संश्रयः श्लाघनीयस्त्वमन्येषामपि भास्वताम्‌ | कृतात्मा सुमहाभाग: पापकेष्वप्यदारुण:,आप अन्यान्य तेजस्वी प्राणियोंके भी स्पृहणीय आश्रय हैं। आपकी बुद्धि सुशिक्षित है। आप महान्‌ भाग्यशाली तथा अपराधियोंके प्रति भी दयालु हैं

saṁśrayaḥ ślāghanīyas tvam anyeṣām api bhāsvatām | kṛtātmā sumahābhāgaḥ pāpakeṣv apy adāruṇaḥ ||

ท่านเป็นที่พึ่งอันควรสรรเสริญ แม้แก่สรรพชีวิตผู้รุ่งเรืองและทรงอานุภาพอื่น ๆ จิตภายในของท่านฝึกดีแล้ว ท่านเป็นผู้มีโชคยิ่ง และแม้ต่อผู้ทำผิดก็ไม่โหดร้าย—ยังคงอ่อนโยนเปี่ยมเมตตา

संश्रयःrefuge, shelter
संश्रयः:
Karta
TypeNoun
Rootसंश्रय
FormMasculine, Nominative, Singular
श्लाघनीयःpraiseworthy
श्लाघनीयः:
Karta
TypeAdjective
Rootश्लाघनीय
FormMasculine, Nominative, Singular
त्वम्you
त्वम्:
Karta
TypePronoun
Rootयुष्मद्
Form—, Nominative, Singular
अन्येषाम्of others
अन्येषाम्:
Adhikarana
TypePronoun
Rootअन्य
FormMasculine/Neuter, Genitive, Plural
अपिalso, even
अपि:
Adhikarana
TypeIndeclinable
Rootअपि
Formtrue
भास्वताम्of the radiant/illustrious
भास्वताम्:
Adhikarana
TypeAdjective
Rootभास्वत्
FormMasculine/Neuter, Genitive, Plural
कृतात्माself-controlled, disciplined
कृतात्मा:
Karta
TypeAdjective
Rootकृतात्मन्
FormMasculine, Nominative, Singular
सुमहाभागःvery fortunate, greatly blessed
सुमहाभागः:
Karta
TypeAdjective
Rootसु-महाभाग
FormMasculine, Nominative, Singular
पापकेषुtowards/among sinners, wrongdoers
पापकेषु:
Adhikarana
TypeNoun
Rootपापक
FormMasculine/Neuter, Locative, Plural
अपिeven
अपि:
Adhikarana
TypeIndeclinable
Rootअपि
Formtrue
अदारुणःnot cruel, gentle
अदारुणः:
Karta
TypeAdjective
Rootअ-दारुण
FormMasculine, Nominative, Singular

शार्टूल उवाच

शार्टूल (Śārṭūla)

Educational Q&A

True excellence is shown not only in power or brilliance but in being a reliable refuge for others, mastering oneself (kṛtātmā), and maintaining gentleness even toward wrongdoers—compassion tempered by inner discipline.

Śārṭūla offers a formal encomium (praise) to the addressed person, highlighting their role as a protective support for others and their ethical character—self-controlled, blessed, and notably non-harsh even when dealing with offenders.