Shloka 7
Trita in the Well (Udapāna-kathā) — Balarāma’s Tīrtha Observances
न च तत् कृतवान् राजा यथा ख्यातं हि तत् पुरा,नरेश्वर! किंतु राजा धृतराष्ट्रने भगवानका कहना नहीं माना। यह सब बात पहले यथार्थरूपसे बतायी गयी है। महाबाहु पुरुषोत्तम भगवान् श्रीकृष्ण वहाँ संधि करानेमें सफलता न मिलनेपर पुनः उपप्लव्यमें ही लौट आये
na ca tat kṛtavān rājā yathā khyātaṃ hi tat purā | nareśvara kintu rājā dhṛtarāṣṭreṇa bhagavatā na mānitaḥ | etad sarvaṃ pūrvaṃ yathārtharūpeṇa kathitaṃ | mahābāhuḥ puruṣottamo bhagavān śrīkṛṣṇaḥ tatra sandhiṃ kārayituṃ aśaktaḥ san punar upaplavyaṃ eva pratyāgacchat |
ไวศัมปายนะกล่าวว่า—โอ้เจ้าแห่งมนุษย์! พระราชามิได้ประพฤติตามที่เคยเล่ากันว่าเป็นสิ่งถูกต้องและจริงแท้; ธฤตราษฏระมิได้ยอมรับคำแนะนำของพระผู้เป็นเจ้า เรื่องทั้งหมดนี้ได้บรรยายไว้แล้วตามความเป็นจริง ครั้นไม่อาจทำสันติให้สำเร็จ ณ ที่นั้นได้ พระศรีกฤษณะผู้มีพาหาอันเกรียงไกร ผู้เป็นปุรุโษตตมะ จึงกลับสู่อุปปลัวยะอีกครั้ง
वैशम्पायन उवाच
Educational Q&A
A ruler’s ethical duty includes listening to righteous counsel; when a king refuses the guidance of a wise and benevolent adviser, the possibility of peace diminishes and the path toward conflict becomes morally and practically inevitable.
Vaiśampāyana recalls that Dhṛtarāṣṭra did not accept the Lord’s advice; since Kṛṣṇa could not accomplish a peace settlement, he returned to Upaplavya, marking the failure of diplomacy before the war’s escalation.