Shloka 20
Trita in the Well (Udapāna-kathā) — Balarāma’s Tīrtha Observances
ऋच्विजश्नानय ध्वं वै शतशक्ष द्विजर्षभान् । शीघ्रगामी सेवको! तुम सरस्वतीके स्रोतकी ओर चलो और सैकड़ों श्रेष्ठ ब्राह्मणों तथा ऋत्विजोंको ले आओ' ।। एवं संदिश्य तु प्रेष्यानू बलदेवो महाबल:
vaiśampāyana uvāca | ṛtvijaḥ snānayadhvaṃ vai śataśaḥ dvijarṣabhān | śīghragāmī sevakaḥ tvaṃ sarasvatyāḥ srotasaḥ oraṃ calāḥ, śatāni śreṣṭhabrāhmaṇān ṛtvijaś ca ānaya || evaṃ saṃdiśya tu preṣyān baladevo mahābalaḥ ||
ไวศัมปายนะกล่าวว่า “จงให้เหล่าฤตวิช (ปุโรหิตประกอบพิธี) อาบน้ำ และจงให้พราหมณ์ผู้ประเสริฐดุจโคอุสุภะนับร้อยอาบน้ำด้วย เจ้าผู้เป็นคนรับใช้ผู้ว่องไว จงรีบไปยังสายน้ำแห่งสรัสวตี แล้วพาพราหมณ์และฤตวิชผู้เลิศนับร้อยกลับมา” ครั้นสั่งการแก่ทูตแล้ว พระพลเทวผู้ทรงมหาพลก็จัดแจงการทั้งปวงให้ดำเนินไป
वैशम्पायन उवाच
Educational Q&A
The verse highlights dharmic preparation for sacred acts: ritual purity (snāna), proper engagement of qualified ṛtviks and Brahmins, and prompt, disciplined service. Ethical emphasis lies in honoring Vedic procedure and respecting learned communities in religious undertakings.
Vaiśampāyana narrates Baladeva’s practical arrangements: he orders attendants to go to the Sarasvatī’s stream and quickly bring many eminent Brahmins and officiating priests, while ensuring ritual bathing—signaling preparations for a formal rite or observance.