Shloka 18

गदायुद्धप्रतिज्ञा — The Vow and Terms of the Mace Duel

Devanagari script

सुयोधन किमर्थो5यमारम्भो<प्सु कृतस्त्वया । सर्व क्षत्रं घातयित्वा स्वकुलं च विशाम्पते,'प्रजानाथ सुयोधन! तुमने किसलिये पानीमें यह अनुष्ठान आरम्भ किया है। सम्पूर्ण क्षत्रियों तथा अपने कुलका संहार कराकर आज अपनी जान बचानेकी इच्छासे तुम जलाशयमें घुसे बैठे हो। राजा सुयोधन! उठो और हम लोगोंके साथ युद्ध करो

Transliteration

sañjaya uvāca | suyodhana kim artho ’yam ārambho ’psu kṛtas tvayā | sarva-kṣatraṁ ghātayitvā sva-kulaṁ ca viśāṁ-pate ||

Translation

โอ้สุโยธนะ เจ้าเริ่มการกระทำนี้ในน้ำไปเพื่อสิ่งใด? โอ้ผู้เป็นนายแห่งประชา เมื่อได้ก่อให้เกิดความพินาศแก่หมู่กษัตริย์นักรบทั้งสิ้น และแม้แก่ตระกูลของตนเองแล้ว ไฉนบัดนี้จึงมาหลบอาศัยในห้วงน้ำ?

Word by Word

• {'sañjaya uvāca': 'Sañjaya said', 'suyodhana': 'Duryodhana (epithet meaning ‘hard to conquer’)', 'kim arthaḥ': 'for what purpose? why?', 'ayam ārambhaḥ': 'this undertaking/attempt

• this course of action begun', 'apsu': 'in the waters', 'kṛtaḥ tvayā': 'done by you', 'sarva-kṣatram': 'all kṣatriyas

• the whole warrior class/host', 'ghātayitvā': 'having caused to be slain

• having brought about the killing', 'sva-kulam': 'one’s own family/lineage', 'ca': 'and', 'viśāṁ-pate': 'lord of the people (royal epithet)', 'prāṇānātha/prāṇa-rakṣā': 'desire to preserve life (implied by context: hiding to save oneself)', 'uttiṣṭha': 'rise! (imperative, implied by ‘Rise…’)', 'yudhyasva': 'fight! (imperative, implied by ‘fight with us’)'}

Speaker

संजय उवाच

Characters & Entities

• Sañjaya
• Suyodhana (Duryodhana)
• the lake/waters (jalāśaya/apsu)
• kṣatriyas (warrior class)
• Kuru lineage (implied by sva-kula)