Shloka 19
अश्वत्थाम-शापः, परिक्षिद्भविष्यत्, मणि-न्यासः
Aśvatthāman’s Curse, Parikṣit’s Future, and the Mani’s Restitution
व्यासजीने कहा--द्रोणकुमार! तूने हमलोगोंका अनादर करके यह भयंकर कर्म किया है, ब्राह्मण होनेपर भी तेरा आचार ऐसा गिर गया है और तूने क्षत्रियरर्मको अपना लिया है; इसलिये देवकीनन्दन श्रीकृष्णने जो उत्तम बात कही है, वह सब तेरे लिये होकर ही रहेगी, इसमें संशय नहीं है ।।
Vyāsa uvāca—Droṇakumāra! tvayāsmān anādṛtya idaṁ bhīṣaṇaṁ karma kṛtam; brāhmaṇo ’pi san ācāras te ’dhaḥ patitaḥ, kṣatriyadharmaṁ ca tvayā upāttaḥ. tasmād Devakīnandana-Śrīkṛṣṇena yā uttamā vāk proktā sā sarvā tavaiva bhavitavyā; atra saṁśayo nāsti. Aśvatthāmovāca—sahaiva bhavatā brahman sthāsyāmi puruṣeṣv iha; satyavāg astu bhagavān ayaṁ ca Puruṣottamaḥ.
วยาสกล่าวว่า “โอ้บุตรแห่งโทรณะ เจ้าได้ดูหมิ่นพวกเราแล้วกระทำกรรมอันน่าสยดสยองนี้ แม้เกิดเป็นพราหมณ์ แต่อาจาระของเจ้าก็ตกต่ำ และเจ้าได้ยึดทางแห่งธรรมกษัตริย์นักรบ ดังนั้นถ้อยประกาศอันประเสริฐที่ศรีกฤษณะ โอรสแห่งเทวคี ได้กล่าวไว้ จักสำเร็จแก่เจ้าโดยแน่นอน—ไร้ข้อสงสัย” อัศวัตถามากล่าวว่า “ข้าแต่พราหมณ์ บัดนี้ในหมู่มนุษย์ ข้าจักอยู่ ณ ที่นี้เพียงร่วมกับท่านเท่านั้น ขอให้พระผู้เป็นเจ้า ปุรุโษตตมะองค์นี้ ทรงมั่นคงในพระวาจาเถิด”
व्यास उवाच
Educational Q&A
Birth-status (being a brahmin) does not safeguard one from moral fall; conduct (ācāra) determines ethical standing. Violent, transgressive action brings inevitable consequence, and Krishna’s truthful pronouncement is presented as inescapable moral causality.
Vyasa rebukes Ashvatthama for a horrific act done in contempt, declaring that Krishna’s stated outcome for him will certainly occur. Ashvatthama, acknowledging Krishna as truth-speaking Puruṣottama, says he will remain among humans only in Vyasa’s company.